'Toen werd er gesust, nu is er overreactie'

Vandaag begint het carnaval in Keulen. Een maand na het drama in Oudejaarsnacht is de politie op alles voorbereid. Een terugblik met de journalist die als eerste schreef over het drama, en de feiten die bekend zijn op een rij.

Ze was de eerste journaliste die berichtte over de groepsaanrandingen tijdens Oudejaarsnacht in Keulen. Waar andere kranten dagen nodig hadden voor ze in actie kwamen, schreef Janine Grosch (32) in de lokale krant Kölner Stadt-Anzeiger al op 1 januari een artikel met alle elementen erin.

Grosch werkt freelance voor de online-editie. Zo ook op Nieuwsjaarsdag. In de Facebook-groep 'Nettwerk Köln' zag ze 's ochtends discussie ontstaan over jonge vrouwen die seksueel waren lastiggevallen bij het centraal station. "Ik belde de politie om het te checken. De politie bevestigde dat er aanrandingen waren geweest, maar hield het op 'incidenten'. Ze vertelden duidelijk niet het hele verhaal."

Rond het middaguur plaatste Grosch een eerste versie van haar artikel op internet. Vier uur later belde een 22-jarig slachtoffer haar op. Ze had het bericht gelezen en vertelde hoe zijzelf en een 23-jarige vriendin ook door een groep mannen waren omsingeld en betast, en hoe de daders haar mobieltje wilden grijpen. De handen kwamen 'overal'.

De 22-jarige was in het station diverse andere vrouwen tegengekomen die iets soortgelijks hadden meegemaakt. De agenten bij het station zouden de zaak hebben gerelativeerd, onder het motto: voortaan beter op je spullen passen. De journaliste voegde het allemaal toe aan haar internetbericht. Ze belde opnieuw met de politie, om te vragen of het aantal slachtoffers toch niet hoger lag dan toegegeven. "Wij weten het niet", kreeg zij als antwoord.

In haar artikel stipte Grosch ook de afkomst van de daders al aan. Het was van meet af aan een gespreksthema geweest in de Facebook-groep, waar het eerste bericht vermeldde dat Duitse vrouwen steeds vaker als 'loslopend wild' werden behandeld door het toenemend aantal immigranten. De moderatoren van de groep verwijderden die bijdrage, schreef Grosch, en dat deden ze ook met alle volgende verwijzingen naar de afkomst van de daders.

Waar Grosch het drama al direct in grote lijnen schetste, duurde het nog drie à vier dagen voor andere media ontwaakten. Waarom? Politieke correctheid, vermoedt de journaliste. "Je kent de geschiedenis van ons land. We willen niet dat zoiets nog een keer gebeurt, daarom zijn we heel voorzichtig. Ik heb mijn tekst met opzet zo feitelijk mogelijk gehouden, zonder oordeel of interpretatie."

Wat volgens haar ook een rol gespeeld kan hebben bij de trage berichtgeving, is ongeloof, versterkt door de sussende houding van de politie. Grosch kan de enorme omvang van de gebeurtenissen zelf ook 'nauwelijks bevatten', ondanks het directe contact dat ze met veel slachtoffers had. Ze raakte geleidelijk overspoeld door hun telefoontjes. "Tientallen. Ik ben de tel kwijtgeraakt."

Grosch verwacht dat maar weinig daders zullen worden gepakt. Er zijn nauwelijks camerabeelden, het was donker, en de mannen opereerden in groepen. Dat maakt het lastig om individuen aan te klagen voor iets concreets, hoort ze van agenten.

Op straat is alles nu onder controle, merkte de journaliste toen ze vrijdagnacht op reportage ging rond het Keulse station. "Overal hingen enorme lampen, er stonden tien politiewagens, er liepen honderd agenten. Verder was er niemand, behalve een eenzame accordeonist. Belachelijk." Typisch een overreactie, denkt Grosch. Tegelijk beseft ze dat de autoriteiten vanwege carnaval weinig keus hebben. "Ze laten niets meer gebeuren."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden