Toekomst

Filosoof Coen Simon laat zien hoe je uitspraken uit het nieuws fileert

Anne-Wil Lucas, VVD-Kamerlid, over innovatieve toekomst met de 3D-printer

Dan mag hun politiek leider visieloosheid worden verweten, nummer 28 op de lijst van de VVD, Anne-Wil Lucas, droeg haar visie afgelopen Prinsjesdag fier op haar hoofd: een zwarte fascinator, die met één druk op de knop was uitgeprint op de 3D-printer van 3dPlaza, "de eerste onafhankelijke marktplaats voor 3D-producten in Nederland". Het weelderig krullende hoofdtoefje van flexibel kunststof had mijns inziens ook uit de papierversnipperaar kunnen komen, maar ik geef ik meteen toe dat ik geen kenner ben.

Zoals gebruikelijk bij nieuwe uitvindingen worden er ook rond de 3D-printer cultuurhistorische vergelijkingen getrokken met stoommachines. We zitten midden in 'de nieuwe industriële revolutie', lees ik op Lucas' website: "Een volgende generatie groeit op met 3D-printing zoals de huidige generatie opgroeit met internet. 3D-ontwerpen is de toekomst en die is al begonnen." In de Volkskrant gaf ze alvast een inkijkje op de praktische kant de revolutie: "Laten we kinderen niet leren figuurzagen, maar 3D-modellen ontwerpen."

Volgens de beroemde filosoof Hegel moet filosofie de eigen tijd in gedachten vatten. Het was misschien niet de bedoeling van de politica, maar ze is daar met daad en woord in geslaagd: het hoedje symboliseert hoe technologie ons vandaag de dag naar het hoofd is gestegen, en haar praktische voorstel drukt onverhuld uit welke vernietigende kracht onze preoccupatie met de toekomst heeft op het heden.

Onze tijd lijkt er een van rationele zakelijkheid en concrete feiten, maar we zijn er sinds de jaren zeventig alleen maar idealistischer op geworden. Want laten we niet vergeten dat al die cijfers, ook die van het CPB, geen feiten maar prognoses zijn.

Kom eens met een visie, man!, roepen we. De wanhoop van de mens die de toekomst wil zien, ontneemt hem zijn visie op het heden en het recente verleden. Daar is een remedie voor: vervang stoommachine in elke utopie voor het "onverwoestbare én natuurlijke product" asbest, en de toekomst ziet er ineens heel anders uit. Of denk bij de mogelijkheden van de 3D-printer aan de revolutie van de digitale fotografie: fotoalbums vol zoete herinneringen hebben plaatstgemaakt voor volle harde schijven.

Dát is de toekomst die al is begonnen: de miskenning van de bestaande wereld, omdat de grote lijn voorrang heeft op de concrete wereld, en het model op het handwerk.

Zo zie je maar, filosofie is ook nog eens concreter als je denkt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden