TNT zenuwachtig over liberalisering

Wordt de Nederlandse postmarkt geheel vrij en zo ja wanneer? Vandaag hakt het kabinet waarschijnlijk de knoop door.

De concurrenten van het Nederlandse postbedrijf TNT roepen om het hardst dat de regering zich aan de eerder voorgestelde liberaliseringsdatum van 1 april 2007 moet houden. TNT, al jaren voor een vrije postmarkt, wordt echter zenuwachtig. Nederland moet niet als gekke Henkie zijn postmarkt aan buitenlandse concurrenten cadeau doen, zegt bijvoorbeeld Nanno Aukes, directeur public affairs bij TNT.

Nederland heeft in principe besloten zijn postmarkt geheel vrij te geven voor concurrentie indien Duitsland en Engeland dat ook doen. De drie landen lopen voorop in Europa bij het afschaffen van concurrentiedrempels.

De Nederlandse post liet eind jaren tachtig en begin jaren negentig als eerste zien hoe je van een oude, verliesgevende postdienst een commercieel geleide, moderne winstmachine kon maken. Deutsche Post volgde het voorbeeld tien jaar later en Royal Mail in Engeland tracht sinds een paar jaar ook zo'n metamorfose door te voeren.

Onderwijl schaften de betrokken landen delen van het postmonopolie af. Zo mogen in Nederland pakjes, direct mail en zware brieven nu door iedereen bezorgd worden en heeft TNT nog slechts het alleenrecht op brieven van maximaal 50 gram met een persoonlijke inhoud. Die brieven vormen overigens nog wel de helft van de totale postmarkt in Nederland.

TNT zou volgend jaar april ook dát monopolie moeten verliezen, meent onder meer Bart Stomphorst, topman van de succesvolle TNT-concurrent Sandd (van Sort and deliver, sorteer en bezorg). Dat de markten in Engeland en Duitsland nog niet vrij genoeg zijn om van een 'gelijk speelveld' te kunnen spreken, zoals TNT beweert, vindt Stomphorst onzin: “TNT verliest dit jaar in Nederland zo'n 650 miljoen poststukken aan concurrenten, maar wint in Duitsland en Engeland samen 2,5 miljard stukken. Ze doen het gewoon uitstekend. Dan moeten ze nu niet bang zijn voor wat extra concurrentie.“

John Kuiper van Selekt Mail, mede dankzij het moederbedrijf Deutsche Post de sterkste concurrent van TNT, vindt ook dat Nederland niet moet dralen: “Als de liberalisering wordt uitgesteld, gaat Nederland echt tot de achterhoede behoren. Duitsland en Engeland zijn nu al verder dan Nederland. TNT heeft in Engeland weliswaar een klein btw-nadeel, maar dat geldt alleen bij bankenpost en hun grootste klant daar is nota bene een bank.“

Aukes van TNT zet de argumenten van zijn concurrenten echter graag in perspectief: “Nederland loopt niet achter, in tegendeel. Nederland is het enige land waar naast het nationale postbedrijf nóg twee postbedrijven actief zijn met een landelijk dekkend netwerk. In geen enkel ander land is er zelfs maar één concurrent met landelijke dekking.“

“Wij zouden graag landelijke dekking met eigen netwerken hebben in Duitsland en Engeland, maar dat lukt daar in de praktijk niet zo snel als hier. In Duitsland kun je voor regionale post vrij makkelijk een zogeheten D-licentie krijgen. Maar inmiddels heeft Deutsche Post al zo'n 700 rechtszaken aangespannen om die licenties te betwisten. En ze hebben - uiteindelijk gelukkig tevergeefs - tot aan de Hoge Raad geprocedeerd om te voorkomen dat wij het woord post in onze naam zouden gebruiken. Dat vertraagt de ontwikkeling van concurrentie natuurlijk enorm.“

In Engeland heeft TNT zo mogelijk nog grotere problemen, aldus Aukes. “Royal Mail heeft er een groot btw-voordeel: een concurrent die een eigen bezorgnet opzet, moet btw afdragen, terwijl Royal Mail dat niet hoeft“, zegt hij.

“In Duitsland geldt overigens iets vergelijkbaars, terwijl in Nederland de btw voor iedereen gelijk is. En als concurrenten zeggen dat wij in Engeland al een miljard poststukken verzorgen, dan moeten ze er ook bij vermelden dat die vanwege dat btw-probleem allemaal door Royal Mail bezorgd worden“, aldus Aukus van TNT.

“Wij kunnen de post alleen ophalen en sorteren, maar dat is slechts een derde van de hele waardeketen. Terwijl Sandd en Selekt Mail in Nederland dus de hele keten kunnen verzorgen.“

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden