Tientallen veroordeeld alleen op een geurproef

Als blijkt dat een politieteam heeft gesjoemeld met geurproeven voor de identificatie van verdachten, zet dit voor advocaten ’de sluizen open’ naar de Hoge Raad.

„Het zal herzieningsverzoeken regenen”, voorspelt de experimenteel psycholoog prof.dr. Jan Frijters, die als getuige-deskundige regelmatig optreedt in strafzaken. „In Nederland vinden jaarlijks ongeveer 1100 geurproeven met honden plaats. In 500 tot 600 gevallen is de uitkomst positief en wordt een dader aangewezen. Soms is er meer, ander, bewijs, maar er zijn tientallen mensen veroordeeld op grond van alleen zo’n identificatieproef. Daar moet dus iedereen op kunnen vertrouwen. In de zestien zaken waarin ik als getuige-deskundige optrad zijn deze proeven, waarin alle keren een dader werd aangewezen, uiteindelijk terzijde gelegd. Dat zegt iets over de betrouwbaarheid.”

Dat de rijksrecherche een oriënterend onderzoek doet naar de gedragingen van de aan het speurhondenteam in Noord- en Oost-Nederland verbonden politiemensen, verbaast de geurexpert niet. „De hondengeleiders denken dat zij de deskundigen zijn. Ze hebben echter alleen ervaring met het trainen van dieren. Maar zij zetten wel na iedere proef hun handtekening onder het proces-verbaal. Voor een verdachte en zijn advocaat wordt het moeilijk aan te tonen dat er is gerommeld met de regels; de inhoud van dat proces-verbaal te weerspreken. Mij interesseert niet of mensen worden veroordeeld, maar als dat gebeurt, moet dat op juiste gronden zijn.”

Dat het onderzoek van de rijksrecherche zich uitstrekt tot september 1997, geeft volgens Frijters aan dat sprake zou zijn van structurele fouten. „Van de proeven worden geen video-opnamen gemaakt. Als dat wel zo zou zijn, kwam dat de betrouwbaarheid ten goede. Dan kun je deels nagaan of volgens de regels is gehandeld. De hondengeleiders kunnen mijn bloed wel drinken. Zij zijn hondenliefhebbers die van hun hobby hun werk hebben gemaakt en veel kunnen met dieren. Maar theoretisch wetenschappelijke kennis hebben zij niet.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden