’Tienduizenden zijn straks onverzekerd’

De sociale diensten vrezen dat deze zomer tienduizenden wanbetalers door hun zorgverzekeraar de deur uit worden gezet en dan onverzekerd rondlopen, met torenhoge premieachterstanden.

Dit wijt Divosa, de koepel van directeuren van sociale diensten, voor een belangrijk deel aan de zorgverzekeraars zelf. Liny Bruijnzeel van Divosa: „We hebben met de verzekeraars afgesproken dat zij betalingsproblemen binnen vijf weken melden bij het Inlichtingenbureau (waar ook gegevens van onder meer uitkeringsinstantie UWV en de Belastingdienst worden verzameld, red.). Tot dusver doet maar een handvol zorgverzekeraars dit.”

Gevolg is, zegt Bruijnzeel, dat de schulden oplopen met zo’n honderd euro per maand, zonder dat de sociale diensten kunnen ingrijpen: ze weten immers van niks. „Over anderhalf jaar gerekend kan de schuld dan 1800 euro bedragen, wat voor de echte minima heel veel geld is.” Ook stoort het Divosa dat er nog geen enkel zicht is op een definitieve regeling voor de omgang met onverzekerden, terwijl bij de behandeling van de nieuwe basisverzekering in de Tweede en Eerste Kamer daar steeds veel aandacht voor is gevraagd.

Wel is er een voorlopige regeling: de verzekeraars spraken met de vorige minister van volksgezondheid Hoogervorst af dat ze wanbetalers de eerste anderhalf jaar niet royeren. In die tijd proberen ze er alles aan te doen om de premies alsnog te innen, via aanmaningen, incassobureaus en zonodig deurwaarders. Maar vanaf 1 juli, anderhalf jaar na invoering van de nieuwe basisverzekering, mogen ze beginnen mensen uit de basisverzekering te zetten. Divosa vreest dat dit op grote schaal gaat gebeuren.

In dat geval komen tienduizenden mensen zonder zorgverzekering te zitten. Ze krijgen dan alleen in levensbedreigende situaties medische hulp. In principe kunnen ze zich aanmelden bij een andere zorgverzekeraar, die hen vanwege de acceptatieplicht niet kan weigeren – maar volgens Divosa hebben velen hun zaakjes niet zodanig op orde dat ze daar aan denken. Uiteindelijk, vreest Divosa, worden de gemeenten met de noodzakelijke medische kosten van deze onverzekerden opgezadeld.

Hoeveel wanbetalers er zijn, valt nog niet te zeggen. De NOS concludeerde deze week uit eigen onderzoek dat het er 300.000 zijn, een cijfer dat noch het ministerie van volksgezondheid, noch Zorgverzekeraars Nederland kan bevestigen. Ook de voormalige ziekenfondsen kenden wanbetalers. Maar die konden in het toenmalige zorgstelsel nooit worden geroyeerd. Zij behielden altijd hun aanspraken op zorg.

„We hebben nog even de tijd, maar we willen wel zo snel mogelijk met de nieuwe minister bespreken hoe we dit gaan aanpakken”, zegt een woordvoerster van Zorgverzekeraars Nederland.

De verzekeraars willen wanbetalers nog meer achter de broek gaan zitten. Daarnaast willen ze via een wettelijke regeling voorkomen dat deze verzekerden intussen vlug van verzekeraar wisselen, met achterlating van hun schulden, om elders opnieuw enorme premieachterstanden op te bouwen.

Een wetsvoorstel van deze strekking moet nog door de Tweede Kamer worden behandeld. „Maar dan blijft het probleem dat de verzekeraars uiteindelijk wanbetalers toch mogen royeren”, zegt een woordvoerster van het ministerie van volksgezondheid. „Hoe we daarmee moeten omgaan, weten we nog niet.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden