Thriller over moord op Van Gogh is ook aanklacht

Vrienden cineast maken film over tekortschieten AIVD en politiek

Heel lang dachten de scenarioschrijvers Theodor Holman en Gijs van de Westelaken dat zij niet de aangewezen personen waren. Laten anderen daar maar een film over maken, meenden de vrienden van Theo van Gogh wanneer de moord van 2 november 2004 in de Amsterdamse Linnaeusstraat weer eens langs kwam.

Toch begonnen ze aan de film '2/11 - Het spel van de wolf', die de VPRO precies tien jaar na het drama zal uitzenden en die nu al te zien is op het Nederlands Film Festival in Utrecht.

Holman schreef al twee boeken en vele columns over de film- en ruziemaker Theo van Gogh en de nasleep van de moord. "Maar ik heb nu eenmaal gezworen dat ik elke vijf jaar iets over Theo doe om de gedachte aan hem levend te houden", zei hij deze zomer tijdens de de filmopnames in Den Haag.

'Het spel van de wolf' speelt zich af in de kantoren van de veiligheidsdienst AIVD en op hotspots van ambtelijk en politiek Den Haag, in de dagen na de aanslag door Mohammed B. en diens snelle aanhouding. De kern van het verhaal is dat de ambtenaren en verantwoordelijke politici zo snel mogelijk alle sporen wilden uitwissen naar onoplettendheid en fouten bij de veiligheidsdienst. Want feit is dat de AIVD Mohammed B. al langer in de gaten hield, ook vanuit een huis naast diens woning, Maar B. werd door het observatieteam niet zo gevaarlijk geacht als hij op 2 november 2004 plotseling bleek te zijn.

Is de film pijnlijk voor de AIVD? Van de Westelaken zei tijdens de opnames: "Dat verwacht ik toch wel." Holman: "Maar ik verwacht na afloop geen reactie van ze. Dat doen ze nooit."

Ook toen de aandacht in de media verslapte voor de omstandigheden rond de moord en de achtergronden van de Hofstadgroep waar Mohammed B. deel uitmaakte, bleven de vrienden van Van Gogh hun archiefmap vullen. Ze wilden hun visie op de werkelijkheid niet neerleggen in een documentaire, maar in een thriller. Van de Westelaken: "Het eerste doel was een spannende politieke film te maken. We gaan uit van feitelijkheden die we verzamelden, maar we gebruiken fictie om die feiten allemaal met elkaar te verbinden." Holman: "Ik ben ervan overtuigd dat het klopt. Als het niet klopt, moeten anderen daar maar over oordelen."

Regisseur Thomas Korthals Altes zegt dat hij zich bij opnames niet beperkt voelde door de voorkeuren van de twee geharnaste vrienden van Van Gogh, die de inhoud van de film bepaalden. Korthals Altes: "We hebben van tevoren gezegd: we maken niet een film voor Theo. We gaan gewoon een spannende thriller maken."

Of die film over het wegpoetsgedrag van AIVD klopt of niet, dat laten de filmmakers ook bij de lancering het midden. Dat er vragen blijven rond de moord op Van Gogh, staat vast. Officier van justitie Frits van Straelen zei maandag in het televisieprogramma 'EenVandaag' nog steeds niet te geloven dat B. de moord in zijn eentje organiseerde. Hij kon de betrokkenheid van meer terroristen alleen nooit bewijzen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden