theater

's HERTOGENBOSCH - Zegt bezoekster Myra: “Jullie zijn om gek te worden zo onecht”. Dacht ik ook al, denk ik. Zegt bezoeker Richard: “De familie is erg bohémien, geloof ik”. Tjongejonge nou, vind ik met hem. Had niet al aan het begin een van hun gastvrouwen de inleidende verzuchting “ik wou dat we een normaal gezin waren” geslaakt? Nou dan.

Met een voorstelling waar alles wat je ziet klopt met de tekst, kan niets mis zijn, zou je zo zeggen. 'Hooikoorts' ('Hay Fever') van de Engelse blijspelschrijver Noël Pierce Coward (1899-1973) is wat dat betreft, en in meer dan één betekenis, een voorbeeld-ige voorstelling. Wat gezegd wordt, wordt ook gespeeld. Getoond, kan ik het misschien beter noemen. De regisseur Alan Strachan lijkt met decor- en kostuumontwerper Herman van Elteren nauw overleg te hebben gepleegd om daarin een behoorlijke graad van perfectie te bereiken.

Dat hoofdpersoon Judith Bliss (Anne-Wil Blankers) een voormalig actrice is, hoor en zie je meteen aan toon en gebaren. En dat zij een tikje excentriek schijnt te zijn? Wie heeft er nou onder een roze organza japon en dito hoed een paar zwarte regenlaarzen, zeg nou zelf. Haar zoon Simon, die een kiel met verfvlekken en ongekamde haren draagt, is een - u raadt het al - tweederangs schilder in wording.

Het stille vrouwtje, dat echtgenoot David (Bram van der Vlugt) wil observeren als mogelijk bruikbaar personage in zijn romannetjes, hoef je maar een jumpertje met biesje, bijpassende pothoed, een schichtige oogopslag en een zuinig toegeknepen mondje aan te laten trekken, of daar staat het bedoelde prototype trut. Eerder genoemde Richard, die broekspijpen optilt en de knie in een winkelhaak zet alvorens te gaan zitten, is het toonbeeld van de vormelijke diplomaat. En twee vrouwen die een bloedhekel aan elkaar hebben? Die begroeten elkaar natuurlijk op drie meter afstand met een luchtkus.

Niets, maar dan ook helemaal niets, wordt aan de verbeelding overgelaten. Dat is erg, om wat voor drama het ook gaat. Voor een komedie is het dodelijk. Tekenend is, dat pas toen er, onbedoeld, echt iets misging, de eerste massale lach kwam en een uitbundig opendoekje. Maar het wiel dat, tijdens de première afgelopen zaterdag in het Bossche Theater aan de Parade, van de theetafel afliep, zodat al het serviesgoed gebroken op het podium belandde, was domme pech. Het leidde slechts tot een gesloten gordijn, een stofzuigbeurt en een voortijdig ingelaste pauze, waarna het publiek wel - daar mocht de regisseur dankbaar voor zijn - wat lacheriger de tweede helft inging.

De stukken van Coward zijn over het algemeen luchtige niemendalletjes. Ook 'Hooikoorts' gaat eigenlijk over niks. Allevier de gezinsleden Bliss blijken een gast voor het weekend te hebben uitgenodigd, maar gaan verder hun eigen gang in de toneelspelletjes die zij, in het voetspoor van moeder Judith, altijd al met elkaar spelen, wat die gasten in opperste verwarring brengt. Om dat gedrag draait het bij Coward. Bij een heel preciese analyse van de tekst kan dat nog weleens loepzuiver komediespel opleveren, zoals bijvoorbeeld Maatschappij Discordia in zijn betere dagen heeft laten zien.

Dat volgens ons Nederlanders met name Britten het patent hebben op elegante komedies, maakt de Schotse regisseur Strachan niet waar. De spelers doen hun best, maar komen niet verder dan typetjesmakerij. Jammer ook voor Ann-Wil Blankers, die na afloop geëerd werd met de onthulling van een bronzen buste, die op een sokkeltje tussen de koppen van Guus Hermus en Willem Nijholt als de nieuwste aanwinst zal prijken in De Parades artiestengalerij. In een interview noemt Blankers haar rol in 'Hooikoorts' 'een leuk uitstapje'. Dat is nog vriendelijk uitgedrukt. Strachans 'Hooikoorts' is humorloos illustratietoneel. Een aanschouwelijke les in hoe-het-niet-moet voor theaterschoolleerlingen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden