Theatermaker met hart voor experiment

Op zaterdag 12 september is in zijn woonplaats Zaltbommel Matthijs Rümke, acteur, regisseur en artistiek leider van Het Zuidelijk Toneel op 60-jarige leeftijd overleden. Rümke leed al enkele jaren aan kanker. Rümke was een markant toneelregisseur die van 2005 tot 2015 het Brabantse gezelschap Het Zuidelijk Toneel leidde. Daar werd hij deze maand opgevolgd door Piet Menu.

Rümke begon zijn regiecarrière in 1978 in het Vlaamse jeugdtheater. Daarna ontwikkelde hij zich tot een eclectische theatermaker die alle hoeken van het theaterveld onderzocht: van klassiek repertoire tot nieuw geschreven teksten, van jeugdtheater tot locatie- en spektakeltheater. Van 1998 tot 2004 was hij artistiek leider van het Bossche jeugdgezelschap Theater Artemis, waar hij schrijvers als Paul Pourveur en Gerardjan Rijnders uitnodigde - die nog niet eerder voor jeugdtheater hadden geschreven - en voor dit genre ongekend grote locatievoorstellingen maakte.

In 2005 trad hij aan bij als artistiek directeur van Het Zuidelijk Toneel. Hier maakte hij de controversiële artistieke keuze om toegankelijke spektakelvoorstellingen (vaak met een cabaretier of bekende Nederlander) te combineren met kleiner, experimenteler werk van beginnende theatermakers en -schrijvers. Deze onconventionele keuze leidde tot een lastige spagaat: zijn grote voorstellingen werden door recensenten vaak minder enthousiast onthaald maar vonden bij het publiek gretig aftrek.

Rümke betrok enkele jonge theatermakers bij het gezelschap en gaf hen de ruimte om zich te ontwikkelen. De dag voor zijn overlijden nog ging het stuk 'De Waakhonden' van schrijver en acteur Marcel Osterop in première. De jonge schrijver heeft zich de afgelopen jaren steeds sterker op maatschappelijke thema's gericht, mede op aandringen van Rümke, die altijd wilde dat theater over de actualiteit ging.

Ook regisseur Lucas De Man was vanaf 2005 een van zijn protegés. Afgelopen zomer hadden ze samen nog een (afscheids)reis door Europa willen maken. De Man maakte die uiteindelijk alleen, met als resultaat de voostelling 'Rümke en De Man door Europa': "Wat Matthijs goed kon was wilde plannen smeden en die van anderen mogelijk maken. Maar nadat zijn ziekte zich openbaarde ging hij ook echt met anderen meedenken en hen begeleiden. Hij was niet meer bezig met pleasen maar veel meer met noodzaak: wat moet er nu gemaakt worden?"

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden