Een scène uit ‘The Great Gatsby'.

TheaterrecensieThe Great Gatsby

‘The Great Gatsby’ van Toneelgroep Maastricht ziet er prachtig uit, maar of het stuk anno nu relevant is?

Een scène uit ‘The Great Gatsby'.Beeld Ben van Duin

The Great Gatsby
Toneelgroep Maastricht

★★☆☆☆

Het geluid van een enorme botsing, total loss, zo te horen. Dan een man, een scherpschutter lijkt het, die gerichte pistoolschoten lost. ‘The Great Gatsby’ van de Amerikaanse schrijver F. Scott Fitzgerald begint in de versie van Toneelgroep Maastricht alsof je in een thriller bent beland.

Daarop begint Nick, de ik-figuur in het boek, het verhaal over zijn rijke vriend Gatsby te vertellen midden tussen de eerste rijen publiek. Beide effecten zijn kennelijk bedoeld om het publiek meteen bij de handeling te betrekken. Verder hebben ze geen betekenis. Dat gebeurt vaker.

Regisseur Servé Hermans kent zijn vak en weet wat beelden teweeg kunnen brengen. In ‘Othello’, een van zijn beste regies, wist hij met een oersimpele draai ingebakken vooroordelen geraffineerd onderuit te halen. En in ‘Eyes Wide Shut’ vormden muziekkeuze en frivoliteit mooie tegenpolen.

In ‘The Great Gatsby’ lukt het maar niet om het verhaal over de onmogelijke liefde tussen Gatsby en zijn vroegere vriendinnetje Daisy een diepere laag te geven. ­Alles blijft aan de oppervlakte in dat verhaal over de jongeman die erin slaagde puissant rijk te worden om zo zijn Daisy te heroveren op Tom, die rijk is van geboorte.

Het ziet er prachtig uit met een bogendecor, dat langzaam wordt gevuld met boogramen en kleur. Of dat misschien iets te maken heeft met een klassenverschil van Tom en Daisy tegenover Gatsby blijkt nergens uit. Integendeel zelfs. Terwijl bij Fitzgerald het onderscheid tussen oud geld en nieuwe rijken essen­tieel is in de verhoudingen, laat Hermans juist Tom als proleet optreden. Hij slurpt glazen leeg en is ronduit bot. Vreemd ook dat de Gatsby van Jeroen van Koningsbrugge half verborgen wat romantische songs loopt te zingen.

Veel ordinair geschreeuw, overdadig drankgebruik en jetsetfeestgedruis

Wat de relevantie van deze ‘Gatsby’ anno nu is, is nergens uit op te maken. Net als in zijn ‘King Lear’ strooit Hermans er lukraak grappen en plat spektakel door. Veel ordinair geschreeuw, overdadig drankgebruik, jetsetfeestgedruis, een in wolken rook gehulde vliegtocht, een rouwstoet waarin de dode zelf als doorgezaagd meisje meeloopt. En dan de treurige afloop, die als tableau in een stortbui wordt neergezet om zo de pistoolschoten achteraf nog de allure van een geplande moord te geven.

En als je nou nog een beetje kon geloven in de oplaaiende liefde tussen Gatsby en Daisy, maar tussen Van Koningsbrugge en Jeske van de Staak wil de vonk niet overspringen. Winst is dat je het boek liefst meteen wil herlezen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden