'The Artist' landt sprankelend in het heden

The Artist
Regie: Michel Hazanavicius. Met Jean Dujardin, Bérénice Bejo. In 19 filmtheaters.

In Utrecht hangt een metersgroot doek van 'The Artist' aan het Louis Hartlooper Complex. Daarop de beeltenis van een vrouw en een man. Zij blikt vol overgave omhoog, hij smeltend naar beneden: verliefd in de jaren twintig. Wie er langs wandelt waant zich een eeuw terug in de tijd: de mistige gracht, de goudgele lampjes, en een liefdesmelodrama in zwart-wit. Het moet voor bioscoopeigenaar Jos Stelling wel als een thuiskomst voelen deze Franse ode aan de 'stomme' film in zijn theater; romantiek die raakt aan zijn eigen nostalgische cinema van weleer, aan films als 'De illusionist' en 'De wisselwachter'.

Een feestelijke thuiskomst biedt 'The Artist' zeker. Regisseur Michel Hazanavicius droomde er al lang van eens een zwijgend melodrama te maken; in tijden van 'Avatar' en 3D beslist anachronistisch. Zelfs de slapstick van Charlie Chaplin wordt nog maar zelden in theaters vertoond, laat staan een melodrama à la F.W. Murnau. Producent Thomas Langmann (van de 'Asterix en Obelix'-films) wilde de sprong wel wagen. Hij regelde dat er gefilmd kon worden in Hollywood, in het huis van Mary Pickford, en in de studio's van Gene Kelly en Debbie Reynolds. Amerikaanse acteurs als John Goodman (getypecast als filmproducent) en James Cromwell (als butler) popelden om mee te doen.

De plot rond Hollywoodster George Valentin die groots en flamboyant was in films als 'A Russian Affair' en 'A German Affair', maar die de overstap naar de 'talkies' niet trekt, herinnert aan de musicalklassieker 'Singin' in the rain'. In 'The Artist' gaat de val van filmster Valentin gelijk op met de rijzende roem van 'starlet' Peppy Miller, een ambitieuze actrice die heimelijk verliefd is op de grote ster. Ze wil hem redden. Maar wil hij wel gered worden?

Geheel volgens de traditie van de zwijgende film is dit geen verhaal waar je van achterover slaat, maar wat een hartveroverende, verkwikkende film! 'The Artist' begint als pastiche met knipoogjes, lachjes en dansjes maar voor je het weet ben je echt begaan met de geliefden.

Die overgave dankt de film het meest aan Jean Dujardin die in Cannes de acteursprijs won voor zijn rol als George Valentin. Zijn zelfverzekerde lach is fantastisch: zo kinderlijk blij, zo vederlicht. Van zijn vrolijke mime met hondje Jack kan Kuifje nog wat leren. Heel mooi hoe de vonk overspringt tussen hem en Peppy. Zeer geestig is ook Valentins nachtmerrie waarin de tot dan toe stille requisieten zich ineens wel laten horen: een glas dat op tafel klettert, een stoel die omvalt; angstwekkende geluiden temeer daar Valentin er zelf, terwijl hij zijn mond wijd openspert, nog steeds geen enkel geluid uit krijgt.

In de persmap meldt Hazanavicius dat hij zijn belangrijkste inspiratie voor 'The Artist' haalde uit de films van Murnau en Vidor. Bérénice Bejo zag honderden films van Marlène Dietrich en verslond de biografieën van Joan Crawford en Gloria Swanson. Dujardin spiegelde zich aan de Zorro van Douglas Fairbanks. Maar het wonder van 'The Artist' is dat hij niet in cinefilie en nostalgie blijft steken. In sensualiteit en geestdrift ontstijgt hij zijn klassieke bronnen, en landt hij sprankelend in het heden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden