Teheran organiseert tegendemonstratie na kritische betogingen, VS uiten ongenoegen

Honderden aanhangers van de overheid zijn op de been in Teheran.Beeld IRINN/BBC

Een dag nadat duizenden Iraniërs de straat opgingen om te demonstreren tegen het regime, corruptie en inflatie, houdt de regering in Teheran een landelijke herdenking voor de politieke onrust in 2009. De VS waarschuwen dat 'de wereld meekijkt'.

De bijeenkomsten en betogingen van vandaag worden vooral bijgewoond door aanhangers van het regime in Teheran. Ze zijn bedoeld om steun uit te drukken aan de regering en geestelijk leider ayatollah Ali Khamenei.

De afgelopen twee dagen gingen juist duizenden tegenstanders van het regime in zeker zes verschillende steden de straat op om kritiek te uiten op de regering van president Hassan Rohani en te demonstreren tegen de corruptie en inflatie in hun land. Dergelijke geluiden en manifestaties zijn zeldzaam in Iran, dat een groot en actief veiligheidsapparaat heeft. De herdenking van vandaag - die sinds 2009 elk jaar wordt gehouden - krijgt daardoor een andere lading en tracht tegenwicht te bieden aan die betogingen. 

Jaarlijks staat Iran stil bij hoe de herverkiezing van toenmalig president Mahmoud Ahmadinejad in 2009 leidde tot grootschalige demonstraties die Iran maanden in hun greep hielden. Voorstanders van hervormingen in Iran waren er destijds van overtuigd dat de verkiezingswinst van de conservatieve Ahmedinejad doorgestoken kaart was.

Tijdens de manifestaties van vandaag wordt herdacht hoe de rust uiteindelijk weer terugkeerde, mede dankzij hard ingrijpen van de regering. In Teheran nemen honderden mensen - volgens sommige analisten gedwongen - deel aan een betoging waarin vlaggen en foto's werden gedragen van zowel geestelijk leider en feitelijk machthebber ayatollah Khamenei als president Rohani.  

Onrust

De onrust die donderdag de kop opstak in Iran spreidde zich die dag vanuit de stad Masshad uit naar andere plekken, waaronder Qom, Kermansha en Isfahan. Demonstranten uitten hun ongenoegen over president Rohani, die door de hervormingen die hij bij zijn aantreden invoerde verantwoordelijk wordt gehouden voor de stijgende prijzen van basisproducten als eieren en brood in Iran.

Rohani sloot in 2015 een deal met de VS en vijf andere wereldmachten om het Iraanse atoomprogramma in te krimpen in ruil voor het opheffen van economische sancties. Maar de Iraniërs wachten nog steeds op de voordelen die het akkoord volgens de overheid zou moeten opleveren.

Tekst loopt door onder de tweet

De duizenden betogers uitten ook hun ongenoegen over de vermeende corruptie in het land en de rol die Iran speelt in regionale conflicten, zoals die in Syrië en Irak, terwijl de focus volgens hen op Iran zelf zou moeten liggen. Ook ayatollah Khamenei werd bekritiseerd door de demonstranten.

De politie arresteerde 52 mensen voor het scanderen van ‘grove uitspraken’. Op sociale media verschenen beelden vanuit verschillende steden waarop de politie slaags raakt met demonstranten. In hoofdstad Teheran is ook vandaag een grote politiemacht op de been. De Iraanse vice-president beschuldigde tegenstanders van de regering ervan achter de demonstraties te zitten, meldt staatspersbureau IRIB. Een overheidsfunctionaris in Masshad, belangrijke religieuze plaats voor sjiieten en waar de anti-overheidsdemonstraties begonnen, zei dat 'anti-revolutionaire krachten' verantwoordelijk zijn.

VS

De Amerikaanse overheid uit kritiek op Iran, omdat vreedzame betogers zouden zijn opgepakt. “De Iraanse leiders hebben een welvarend land met een rijke geschiedenis en cultuur veranderd in een economisch uitgeputte schurkenstaat wiens voornaamste exportproducten geweld, bloedvergieten en chaos zijn”, stelt het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken in een verklaring. “Wij drukken alle naties op het hart het Iraanse volk en hun eis voor basisrechten en een einde aan corruptie openlijk te steunen.”

Tekst loopt door onder de tweet

President Trump deed er nog een schepje bovenop door op twitter zijn ongenoegen over de huidige situatie in Iran te delen. “De Iraanse overheid zou de rechten van zijn volk moeten respecteren, waaronder het recht om zichzelf uit te drukken. De wereld kijkt mee!”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden