Tegen het paarse strijkijzer

Gliagg De Poort, de Riagg die zich richt op de rechterflank van het protestantisme, heeft er wat geld bij gekregen, maar heeft nog steeds veel tegenwind uit Den Haag.

Dat is mede de reden waarom De Poort heeft besloten tot een fusie met twee andere steil protestantse GGZ-instellingen, het Gereformeerd psychiatrisch ziekenhuis in Berg en Bosch en de Gereformeerde landelijke instelling voor beschermd wonen, GLIBW. Het definitieve fusiebesluit wordt deze zomer verwacht.

Fusiemanager dr. Jan van der Wal twijfelt er nauwelijks aan dat er één instelling komt: ,,Als we het niet doen, raken we tussen de wielen.'' Van der Wal is oud-directeur van De Poort. Hij hoort - evenals de rest van het personeel - tot een van de behoudende gereformeerde kerkgenootschappen.

Of er behoefte is aan speciale geestelijke gezondheidszorg (GGZ) voor de rechterflank, daaraan wordt bij de gewone Riaggs en de koepel van GGZ Nederland niet langer getwijfeld. ,,Dat was anders. Er is nu een prima samenwerking. De Riagg in Dordrecht heeft de sleutel van de Gliagg'', zegt Van der Wal. ,,Als er in het weekeinde een crisisgeval is, kunnen ze hier zo de patiëntengegevens pakken. Ook in Amersfoort en Zwolle wordt goed samengewerkt. Van de vroegere tegenwerking van de kant van de gewone Riaggs is niets meer over.''

,,De enige wrijving bestaat met Den Haag. Voor de financiering stuurt minister Borst ons naar GGZ Nederland, waar we de andere GGZ-instellingen ontmoeten. Meer geld voor de Gliagg betekent automatisch minder geld voor de overige instellingen. Dat is een moeilijke positie. We zijn daarom blij dat de Gliagg een half miljoen extra hebben gekregen. Maar dat kon alleen doordat de vestiging in Zwolle er slecht aan toe was. Gelukkig heeft de inspectie zich ook ingezet voor een betere financiering.''

Van der Wal zegt dat hij niet langer spreekt als directeur van de Gliagg, maar wil wel kwijt dat De Poort constant in geldnood zit, doordat uit de doelgroep veel beroep op deze tak van GGZ-hulp wordt gedaan. ,,Er is geen wachtlijst. Daar kunnen ze niet aan beginnen, omdat ze meestal een patiëntenstop moeten hanteren. Bij de gewone Riaggs is er een capaciteitsprobleem van tien tot twintig procent, bij ons komt maar vijftig tot zestig procent van de klanten aan de bak. Het psychiatrisch ziekenhuis heeft een beddentekort en de GLIBW heeft een wachtlijst.''

Volgens minister Borst hoeft er eigenlijk geen Gliagg te zijn. Zij ziet liever dat patiënten uit de rechterflank van het protestantisme bij de gewone Riaggs terecht kunnen en dat De Poort zich omvormt tot een soort kenniscentrum, speciaal om de gewone Riaggs te helpen bij het geven van begeleiding aan 'zware' protestanten.

Voor Van der Wal is dit geen optie. ,,Soms kunnen 'onze' mensen goed terecht bij een gewone Riagg, maar dikwijls zien we dat psychiatrische problematiek volledig is verweven met geloofsvragen. En dan hebben wij een voorsprong. Wij hebben een betere toegang tot de kerkelijke gemeente, wij kunnen mantelzorg vanuit de eigen omgeving beter organiseren. Mijn boodschap aan Borst is: maak daar intelligent gebruik van. De GPZ, GLIBW en Gliagg zijn geen georganiseerd eigenbelang, maar een kwalitatief hoogstaande bijdrage aan het geheel van de GGZ in Nederland.''

,,Ik zie dat er een soort paars strijkijzer over Nederland glijdt. De zorg wordt veralgemeniseerd. Het kost de samenleving geld, maar het ergst is dat daarmee belangrijke waarden verloren gaan. Aan de andere kant zie ik de toekomst van de gereformeerde GGZ met vertrouwen tegemoet. Wie straks bij een GGZ-instelling wil komen, moet langs een soort indicatie-commissie. Die zal een integrale, objectieve en onafhankelijke indicatie stellen. Zo'n commissie is goed voor ons, omdat daarmee de behoefte aan zorg door ons doorzichtig en helder wordt. Wij hebben nooit klanten geworven. Dan ben je verkeerd bezig. Ons beleid is om af te wachten wie er op ons afkomt. En dat is meer dan wij bij de huidige financiering aankunnen.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden