Tegen de zin van meester naar het vwo

Mijn vader mocht vroeger als werknemer van Ford geen Nederlands leren, vertelt advocaat Nazmi Türkkol. ’Dom houden. Ze gaan toch weer terug’, was het motto.

„De hoofdonderwijzer op de lagere school wilde me naar de lts sturen. Hij werd boos toen ik voor het vwo koos. Daar kun je wel parallellen in zien met mijn vader”, aldus de Amsterdamse advocaat met Turks bloed. Nazmi Türkkol is toch succesvol advocaat geworden. De 38-jarige in Amsterdam geboren en getogen Türkkol werkte mee aan het boek ’Met recht geslaagd’.

Te lage scholing prikkelt niet, discriminatie kan ontmoedigen, veel allochtone scholieren moeten het zonder de steun van meelevende of mondige ouders stellen. Türkkol had wat dat betreft geluk. De hoofdonderwijzer van zijn lagere school kwam, toen Türkkol zijn keuze voor het vwo maakte, op huisbezoek.

„Hij voorspelde mijn ouders dat ik zou falen. Dat ik het niveau niet aan zou kunnen. Maar vooral: dat ik beter met mijn handen kon leren werken, omdat ik daar terug in Turkije wél iets aan zou hebben. Dus: de lts. Mijn vader knikte en het hoofd dacht dat het geregeld was.”

Het knikje betekende iets anders. Zijn vader had het begrepen, maar was het er niet mee eens. Türkkol werd ingeschreven bij het Amsterdams Lyceum. „Toen ik dat op school vertelde, nodigde de onderwijzer zichzelf weer uit. Het leek erop alsof hij excuses eiste. Hij was feller. Mijn vader zei: ’Ik heb naar u geluisterd. U zegt dat mijn zoon de mavo niet aankan, maar uit zijn Citotoets blijkt dat hij naar het vwo kan. Ik snap uw redenering niet’.”

De mondigheid van zijn vader won het van de koppigheid van de hoofdonderwijzer, die nog wel een brief op poten naar het lyceum stuurde. „Ik werd er door gemotiveerd, wilde het ongelijk van die meester aantonen en deed nog extra mijn best omdat mijn vader me naar zo’n dure school stuurde.” De overgang naar de universiteit ging soepeler, de studie ook. Türkkol studeerde op 25-jarige leeftijd af.

Ooit vertelde hij tijdens maatschappijleer dat hij burgemeester van Amsterdam wilde worden. Hij werd uitgelachen. „Discriminatie zie je niet, je hoort het niet. Discriminatie vóel je.” Hij was een van de eerste bestuurders van het meldpunt discriminatie.

„Als scholier, als student heb je minder zelfvertrouwen. Dan raakt het je, doet het pijn. Ben je dan sterk genoeg verder te gaan, er motivatie uit te putten? Ik was een van de eerste Turkse advocaten in Nederland. Ik heb het nog meegemaakt dat ze me tegenhielden als ik de gevangenis uitliep. Dat ze bij de rechtbank riepen: ’De tolk is er, nu de advocaat nog.’”

Hij houdt hoop: „Dit is mijn land, mijn koningin. Ik geloof nog steeds in het ideaalbeeld: een Nederland met calvinisten, protestanten en islamieten. Waar je straks een Brabants, boers, plat-Amsterdams, Marokkaans of Turks accent hebt.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden