Tante Coosje herkende al vroeg rasvioliste in haar nichtje Nadia Wijzenbeek

HILVERSUM - Anderhalf jaar was Nadia Wijzenbeek toen zij haar eerste vioolles kreeg. Van haar tante, Coosje Wijzenbeek, vioollerares. Afgelopen zaterdag zat tante in de concertzaal van het Haagse Conservatorium te kijken en te luisteren naar haar nichtje, nu zeventien, finaliste in het Van Wely-concours, en zij dacht: 'Wat speelt ze prachtig.' Dat vond de jury ook; zij werd tot winnares uitgeroepen in deze competitie voor spelers van 14 tot en met 17.

“Het gaat op het moment zo goed, dat ze me regelmatig onder mijn stoel speelt. We hadden ons goed voorbereid op het concours; try outs gedaan, samen met Fabiana Engelsbel, een andere leerling die meedeed en derde is geworden. Je hoort dat het er in zit, maar het is een heel verschil of je in een huiskamer optreedt of op het podium van een zaal staat; daar moet het stralen.”

Strikt genomen is Nadia niet meer de leerlinge van Coosje; afgelopen zomer kwam er een einde aan de nauwe relatie toen Nadia overstapte naar Elisabeth Perry, concertmeester van het Radio Kamerorkest. “Ik vond dat ze toe was aan een andere leraar, dat ze een nieuwe impuls moest krijgen om door te blijven gaan. Nadia doet ook eindexamen gymnasium, dus dat maakt het dit jaar niet gemakkelijk. Die overstap is werkelijk naadloos verlopen; leerlingen moeten op een zeker moment een deur verder, en dan is het maar de gok of het klikt. Ik ken Liz Perry; ze speelt prachtig, zeer muzikaal, en Nadia kwam zelf met die keuze. 'Als ik haar zie spelen', zei ze, 'dan krijg ik zelf ook zo'n zin om de viool op te pakken.' Dat biedt natuurlijk een goede basis.”

'Vuol'

Zin in de viool, daar gaf Nadia al blijk van toen ze amper kon praten. 'Vuol' klonk het door de telefoon als ze tante mocht opbellen, en dat betekende dan voor Coosje Wijzenbeek dat haar nichtje les wilde. Iedere dag belde ze. “Ze woont naast mij. Haar vader speelt altviool, haar moeder, grootmoeder en nog meer familieleden spelen viool. Nadia dacht dat de hele wereld viool speelde en dus wilde zij ook. Ze stond met een strijkstok over een tennisracket te bewegen. Wat me er toe bracht om voor haar de allerkleinste viool te kopen (een 32-ste) was de wijze waarop ze haar handen hield. Zo mooi. En ze wilde les: elke dag; haar concentratie en handigheid verbaasden me. Later had ze wel eens perioden dat ik vond dat ze best wat harder kon werken. De laatste paar jaren is ze werkelijk opgebloeid; ze heeft meer zelfvertrouwen ontwikkeld.”

Wijzenbeek specialiseerde zich in het lesgeven aan kinderen. Vermaardheid verwierf zij met het ensemble dat zij sinds 1984 uit haar ongeveer 25 leerlingen vormt onder de naam de Fancy Fiddlers. Samen spelen, plezier hebben in je instrument, weten wat je doet, zowel technisch als artistiek, het zijn punten waar Wijzenbeek veel aandacht geeft.

Geen stempel

“Ik werk ontzettend aan het viooltechnisch en muzikaal bewustzijn. Mijn leerlingen vinden het niet altijd even leuk dat ik ontzettend veel vragen stel, maar ik wil dat ze zich bewust zijn waar ze mee bezig zijn. Ik speel weinig voor, ik laat ze het zelf doen. Ik schaaf bij, maar ik druk geen stempel op ze. Ik wil er uit halen wat er in zit, maar als iemand liever wiskunde wil gaan studeren, vind ik dat goed. Als ze zich maar happy voelen op hun viool.”

Wijzenbeek begon al met lesgeven toen ze twaalf jaar was. Ze speelde wel in orkesten (Radio Kamerorkest en in het eerste barokorkest van Ton Koopman, 'Musica Antiqua'), maar lesgeven trok haar het meest. “Dat zijn mijn kinderen,” reageert ze op de vraag of ze kinderen heeft en die ook vioolles geeft. “Zelf heb ik ze niet. Nadia is mijn petekind.”

Veel van haar vioolkinderen doen het goed op de podia, zoals Francien Schatborn, Saskia Viersen, Floortje Schilt, Hebe Mensinga, Jeanine Jansen, Carla Leurs. Allemaal vrouwen. Wordt de viool een vrouweninstrument? “Ik heb maar een stuk of vijf jongens. Hoe dat komt? Meisjes zijn netter en ze hebben een beter gevoel voor fijnmotoriek op jonge leeftijd. Daarom doen meisjes het al gauw beter dan jongens.” Coosje Wijzenbeek moet hard lachen om de Wiener Philharmoniker die vrouwen afwijzen omdat mannen krachtiger zouden zijn. “Absoluut niet waar, onzin. Ze vergeten dat wij ontzettend taai zijn. Vrouwen komen nu in de orkesten omdat de tijd verandert; dus zie je er ook meer in de opleidingen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden