Tabaksreuzen storten zich samen op Afrika

Cilinders vol sigaretten in een BAT-fabriek in Bayreuth, Duitsland Beeld Bloomberg via Getty Images
Cilinders vol sigaretten in een BAT-fabriek in Bayreuth, DuitslandBeeld Bloomberg via Getty Images

Wie betaalt er nu bijna 50 miljard dollar (46,5 miljard euro) voor een producent van sigaretten, een product waar geen enkele toekomst in zit? Tabaksproducent British American Tobacco (BAT) ziet dat anders. De fabrikant van Pall Mall en Lucky Strike koopt het Amerikaanse Reynolds, onder meer bekend van Camel.

Marco Visser

BAT heeft al 42,2 procent van de aandelen in bezit en wil voor 49,4 miljard dollar de overige aandelen kopen. Volgens BAT-topman Nicandro Durante leidt de overname 'tot een sterkere onderneming die wereldwijd actief is met tabak en een nieuwe generatie producten'. Met dat laatste doelt Durante op elektronische sigaretten. Die moeten ervoor zorgen dat Europeanen, Amerikanen en Japanners blijven roken, want in de rijke landen steken steeds minder mensen er eentje op.

Door alle voorlichting, antirookcampagnes en antirookbeleid hangt de inhalerende westerling er maar een beetje bij. Daarom hebben BAT en concurrenten als Philip Morris de laatste jaren veel geïnvesteerd in nieuwe machientjes die het genot van tabaksrook moeten vervangen. Vooral Japanners zijn gevoelig voor deze rookelektronica. Tot nu toe verdelen Philip Morris en Japan Tobacco er de markt.

Zilveren flacon met mondstuk

Daar wil BAT verandering in brengen. Vorige maand introduceerde het bedrijf in Japan de Glo, een zilveren flacon met mondstuk dat doet denken aan het apparaatje waarmee de politie blaastesten afneemt. Met dat soort luxe ogende accessoires moet de westerse roker er weer bij gaan horen.

De Japanners mogen dan het meest openstaan voor innovatief roken, de meeste e-sigaretten worden verkocht in de Verenigde Staten; 45 procent van alle elektronische rookwaar gaat in Amerika over de toonbank. Daarom ook dat BAT per se Reynolds wilde overnemen. BAT mag dan staan voor British American Tobacco, in de Verenigde Staten had het bedrijf geen sterke positie meer. Reynolds heeft die wel.

Volgens de wereldgezondheidsorganisatie WHO zullen de rookmachientjes in 2030 goed zijn voor een omzet van 50 miljard dollar. Dat is nog niets vergeleken bij de totale tabaksmarkt waar momenteel 770 miljard dollar in omgaat.

De sigaretten en shag waar de brand in moet, blijven voorlopig voor de grootste winsten zorgen, denkt BAT. Topman Durante sprak niet voor niets over 'wereldwijd actief'. Daarmee denkt hij vooral aan de opkomende economieën in Azië en Afrika waar de welvaart toeneemt en mensen genoeg geld krijgen om te kunnen roken. Alleen in China al lopen 350 miljoen nicotineverslaafden rond. Al daalt het percentage van de bevolking dat rookt daar wel.

Afrika

Nee, dan Afrika, het continent dat de tabaksproducenten nog ouderwetse winsten belooft. Dat bleek eens te meer toen de WHO in 2015 een analyse publiceerde van de wereldwijde rokersmarkt. Van de 26 landen waar tussen 2000 en 2015 meer inwoners begonnen met roken, liggen er zestien in de sub-Sahara.

In Mali, Nigeria, Ghana en Senegal bijvoorbeeld zal het aantal rokers de komende jaren met tientallen procenten stijgen. Er zijn volgens de WHO zelfs twee landen waar het percentage rokers tussen 2000 en 2015 ruim is verdubbeld. In de Republiek Congo nam het aantal rokers met 284 procent toe, in Kameroen met 240 procent.

Volgens analisten die de tabaksmarkt volgen, kan de overname leiden tot meer fusies. Dat is geen verrassende ontwikkeling. De laatste decennia wordt 'Big Tobacco' alleen maar groter en groter. BAT bijvoorbeeld groeide flink toen het eind jaren negentig Rothmans opkocht, terwijl Reynolds in 2015 nog de oudste Amerikaanse tabaksproducent Lorillard inlijfde.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden