taalquiz

Jaap de Berg

1033 het woord eetlezen ’lezen tijdens het eten’ is bedacht door

a) Kees van Kooten

b) Remco Campert

c) Jan Mulder

1034 ’Levensnevel’ heet een verhalenbundel van Kees van Kooten. Zo’n woord noemen we

a) een parafrase

b) een palindroom

c) een parabool

1035 ’doekoe’ betekent

a) mooi niet, vergeet ’t maar

b) geld

c) wanstaltig

Toelichting

1033. ’Eetlezen’ is de titel van een verhalenbundel van Remco Campert en van een verhaal daarin („Lezen terwijl je eet of eten terwijl je leest – hier kan weinig tegenop”).

1034. Een woord dat – of een zin die – ook van achteren naar voren gelezen kan worden, heet palindroom (van het Griekse palindromos, ’teruglopend’).. Soms verandert bij omkering de betekenis aanmerkelijk: neem droom of regen. Vaak blijft ze gelijk: Reinier, levensnevel, parterretrap, partyboobytrap; de mooie zeeman nam Anna mee, zei oom Ed. Een schat aan voorbeelden biedt ’Opperlans! Taal- & letterkunde’ van Batttus (pseudoniem van Hugo Brandt Corstius).

Een parafrase is een omschrijving – van de inhoud van een tekst – met eigen woorden. Parabool wordt soms gebruikt in de betekenis ’understatement’, al kent Van Dale het woord alleen als wiskundige term (’ongesloten kromme lijn, een van de kegelsneden’).

1035. Doekoe betekent ’geld’ in de mengtaal (’straattaal’) die jongeren van uiteenlopende culturen onder elkaar spreken. Van Dale vermeldt ook de -- blijkbaar niet verwante -- betekenis ’vrucht van een Indische plant’.

Evenals bijvoorbeeld patas (’schoenen’) en takroe (’lelijk’) is doekoe (’geld’) van Surinaamse komaf. Aan het Marokkaans ontleend zijn straattaalwoorden als zemmel (’homo’) en wehed (’één’).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden