Update

Sylvana bashen? Nu is de maat vol

Sylvana Simons. Beeld Anp
Sylvana Simons.Beeld Anp

En nu is ze het helemaal zat. Fatima Faïd van de Haagse Stadspartij heeft een klacht ingediend bij het Bureau Discriminatiezaken over een filmpje dat in omloop is over Sylvana Simons van de nieuwe politieke partij Denk.

Op basis van het carnavalsliedje 'Oh Sylvana' hebben onbekenden beelden van haar gemonteerd in een lynchpartij door de Ku Klux Klan, de racistische organisatie die in Amerika met geweld protesteerde tegen de afschaffing van de slavernij en zich ook nu nog verzet tegen de burgerrechtenbeweging. In dit filmpje, maar ook in andere creaties op internet, wordt Simons afgebeeld als Zwarte Piet, aap en naakte vrouw.

"Ik vind dit zó walgelijk dat voor mij de maat vol is", zegt Faïd. "Deze vrouw heeft al zoveel over zich heen gekregen, dat ik als politica mijn solidariteit met haar wil betuigen. Dat doe ik door anderen te laten zien hoe makkelijk het is je stem te laten horen. Ik kan me namelijk voorstellen dat een stap naar de politie te groot is. Daarom ben ik gewoon naar het laagdrempelige Bureau Discriminatiezaken gestapt en heb een klacht ingediend. Ik hoop dat velen mij volgen."

Denk: Vreselijk en absurd
De politieke beweging Denk maakt zich grote zorgen over de veiligheid van haar kandidaat-Kamerlid Sylvana Simons. Denk gaat daar morgen over praten met de verantwoordelijke diensten van de overheid. Kuzu noemt het filmpje over Sylvana walgelijk, vreselijk en absurd: ,,Er zijn geen woorden voor.'' Hij spreekt over ,,vijandsdenken''. Hij roept premier Mark Rutte en vicepremier Lodewijk Asscher op er afstand van te nemen: ,,Ze zouden het signaal moeten afgeven dat dit niet acceptabel is.''

Het filmpje over Simons sluit aan bij het carnavalsnummer van Rob van Daal uit Etten-Leur. Hij houdt vol dat zijn nummer 'Oh Sylvana' niet op de politica slaat, maar gaat over een Russisch meisje dat wordt verlaten door haar vriendje.

De tekst luidt onder andere: 'Oh Sylvana, wat ben je toch een zielepiet. Oh Sylvana, waarom pak jij je koffers niet. Je trekt alles uit z'n verband. Waarom ga jij niet emigreren, 't is met jou weer k.. met peren, je trekt alles uit z'n verband.' Halverwege het liedje zijn flarden van 'Zie ginds komt de stoomboot' te horen. Onduidelijk in Van Daals betoog blijft wat die melodie met een Russisch meisje te maken heeft.

Faïd is niet alleen verbaasd dat justitie niet op zulke uitingen reageert, maar ze schrikt ook van de bredere tendens. "Er is echt sprake van een glijdende schaal, zeker op sociale netwerken, waarop steeds grover en vileiner wordt gereageerd op mensen die er een andere mening op nahouden. Vooral als dat gaat om mensen van een andere afkomst."

Update: het Openbaar Ministerie liet maandagavond weten op zoek te gaan naar de maker van de versie versie waarin een foto van Simons is gefotoshopt in beelden van lichamen van zwarte Amerikanen die zijn opgehangen aan een boom. Een woordvoerder van het OM in Amsterdam zei maandag dat het een onderzoek begon, omdat Simons heeft laten weten dat ze aangifte wil gaan doen. Ook speelt mee dat Simons een publiek persoon is.

Meldingsbereidheid

Hoewel de cijfers van Radar, het bureau voor gelijke behandeling en tegen discriminatie, vorig jaar minder meldingen noteerde dan in 2013 (4561 tegen 5925), wordt die daling eerder verklaard als een indicatie van een afname van de meldingsbereidheid, dan van een afname van het aantal discriminatie-incidenten.

Die conclusie sluit aan bij die van onderzoekers van de sectie Sociologie van de Radboud Universiteit Nijmegen. Die schreven vorig jaar in het blad Mens en Maatschappij dat uit een serie grootschalige representatieve steekproeven onder de Nederlandse bevolking tussen 1985 en 2012 blijkt dat steeds meer Nederlanders instemmen met grove negatieve uitspraken over etnische minderheden.

In 1985 liet nog minder dan een kwart van de autochtone Nederlanders zich negatief uit over etnische minderheden, in 2012 was dat ruim de helft. Ze hebben het vermoeden dat deze trend zich tot in dit jaar voortzet, onder laag én hoger opgeleide Nederlanders.

Rem is eraf

Racistische uitingen nemen dus niet alleen toe in sociale media of onder bepaalde groepen, maar komen steeds sterker voor onder bredere lagen van de Nederlandse bevolking, schreven zij. De grens van wat toelaatbaar is om te zeggen over minderheden in onze samenleving is opgeschoven. De slogan 'ik zeg wat ik denk' waarmee Fortuyn de discussie over de multiculturele samenleving op scherp zette, lijkt volgens de onderzoekers de rem op negatieve uitlatingen over minderheden afgehaald te hebben.

Volgens Fatima Faïd van de Haagse Stadspartij komen die sentimenten uitgerekend bij het Sinterklaasfeest naar boven. "Als je ziet hoe er door ouders wordt gereageerd op mensen die kritiek hebben op zwarte Piet, ga je bijna denken dat Sinterklaas écht een fout feest is. Gelukkig weet ik beter."

Sylvana Simons, hier bij de Denk-presentatie van het verkiezingsprogramma. Beeld ANP
Sylvana Simons, hier bij de Denk-presentatie van het verkiezingsprogramma.Beeld ANP
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden