SVB ontdekt wel erg veel meerlingen in Oost-Turkije

AMSTERDAM - Opvallend veel tweelingen die in Turkije kinderbijslag krijgen. Controle van privéscholen in Marokko of de ingeschreven kinderen wel echt onderwijs volgen. De Sociale Verzekeringsbank speurt in 1999 niet alleen in Nederland naar fraude.

De bank begint volgend jaar met de uitvoering van een strategisch plan, waarbij vermoedens van oplichting en oneigenlijke gebruik intensiever worden opgespoord. Een succesnummer van dit jaar - doorlichting van kinderbijslag in Turkije - wordt in elk geval in 1999 voortgezet.

De SVB kreeg in de gaten dat in het oosten van Turkije wel erg veel tweelingen werden opgegeven. Het aantal meerlingen bleek vier keer zo hoog als elders in het land. Uit een steekproef onder 463 gezinnen bleek dat 163 van hen minder kinderen hadden dan was opgegeven. Uitgebreider onderzoek wees uit dat frauderende families er gemiddeld meer dan twee kinderen bij hadden verzonnen.

Uiteindelijk bleek dat Nederland voor 2041 kinderen uitkeerde, van wie er 373 niet bestaan. In totaal werd jaarlijks 750 000 gulden (23 000 per huishouden) ten onrechte aan kinderbijslag uitgekeerd. In 33 gevallen is de betaling inmiddels stopgezet, omdat de fraude is aangetoond; in 29 gevallen is de bijslag opgeschort. Een woordvoerder van de bank: “Zo mogelijk wordt tot op de laatste cent alles teruggevorderd. Vanaf een bedrag boven de zesduizend gulden, wordt aangifte gedaan bij justitie. Gemiddeld schommelt het bedrag dat gefraudeerd is, rond de 23 000 gulden”.

Staatssecretaris Hoogervorst van sociale zaken reageerde gisteren geschokt op de resultaten van het onderzoek. Hij liet via zijn woordvoerster weten de situatie “zeer ernstig” te vinden. Volgens Hoogervorst onderstreept de fraude het belang van de Wet beperking export uitkeringen, die nog door de Eerste Kamer moet. Die wet bepaalt dat het recht op uitkering gebonden is aan wonen in Nederland, of een land waarmee een verdrag is afgesloten over sociale zekerheid, inclusief regels voor de controle. Met Turkije heeft Nederland nog geen verdrag, maar daar wordt aan gewerkt, zei de woordvoerster.

Tot nog toe is, in samenwerking met de plaatselijke autoriteiten, onderzoek verricht in 31 Turkse provincies. In 1999 krijgt het onderzoek een vervolg in andere provincies. In totaal wordt voor 13 000 kinderen in Turkije voor een bedrag van dertig miljoen gulden per jaar kinderbijslag betaald. Het onderzoek in Turkije gaat gewoon verder. Niet uitgesloten wordt dat het hele land wordt 'gescreend', zegt de SVB-woordvoerder.

Een ander onderdeel van het strategische plan speelt zich af in Marokko, waar 25 000 kinderbijslag-uitkeringen per jaar plaatsvinden. In Marokko gaat de SVB volgend jaar privéscholen langs. Een studerend kind, ouder dan zestien jaar, heeft recht op een verlengde kinderbijslag. Als het kind uitwonend is, wordt de kinderbijslag verdubbeld.

“Er zijn serieuze aanwijzingen dat (privé)scholen onterecht verklaringen over schoolgaan afgeven. Die kinderen gaan helemaal niet naar school, of bestaan niet. Of het papier is afgegeven door een instelling, die helemaal geen school is. Ook komt het voor dat wordt opgegeven dat kinderen buitenshuis wonen, terwijl ze bij hun ouders wonen”, zegt de SVB.

Er komt ook een onderzoek onder grensarbeiders. Volgens een analyse van de SVB wordt ten onrechte kinderbijslag aan in Nederland wonenden uitgekeerd. Ten onrechte, omdat ze in België of Duitsland werken.

De bank voert voor kinderbijslag-gerechtigden, van wie de overige gezinsleden in het buitenland wonen, een extra controle in. Periodiek worden ze opgeroepen zich persoonlijk te melden en te legitimeren bij de bank. Zo kan vastgesteld worden of de ontvangers van kinderbijslag nog wel in Nederland wonen.

De SVB intensiveert in 1999 de controle op AOW'ers. Alleenstaande AOW'ers in de leeftijd tussen 65 en 67 jaar krijgen te maken met een scherpere controle om te zien of ze toch niet samenwonen en op die manier een hogere uitkering beuren. Het is de bank gebleken dat de kans dat met de AOW wordt gefraudeerd, het grootst is bij deze leeftijdscategorie.

Ook wordt in 1999 zowel op de Antillen als in Nederland een steekproef gedaan, waarbij wordt gezocht naar ontvangers van dubbele AOW. Hetzelfde wordt gedaan in de Verenigde Staten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden