Surinamers zoeken boegbeeld

Surinamers zijn zo goed geïntegreerd dat ze ’onzichtbaar’ zijn. Voor hun problemen lijkt geen aandacht. „We hebben boegbeelden nodig.”

Seada Nourhussen

„Vroeger hadden we Ruud Gullit en Frank Rijkaard. Nu hebben we geen idolen meer.” Volgens journalist Roy Khemradj is er bij Surinamers in Nederland een sterk verlangen naar een boegbeeld.

Die wens werd onlangs geuit toen Surinamers demonstreerden na het aftreden van de Amsterdamse PvdA-wethouder Hennah Buyne. De demonstranten eisten dat de opvolger van Buyne, geboren Surinaamse, ook een Surinamer wordt.

Onder Surinamers is het gevoel ontstaan dat Turken en Marokkanen, vanwege de huidige islamproblematiek, makkelijker de politiek binnendringen. „Marokkanen hebben Marcouch in Amsterdam en Aboutaleb in Den Haag. Wie hebben wij?”, vraagt schrijver Clark Accord, bekend van de roman ’De koningin van Paramaribo’. „We zijn onzichtbaar geworden.”

Maar is dat niet de beloning van een succesvolle integratie? Accord: „Nee. Dat betekent namelijk dat je genegeerd wordt. Wie wil dat nou?”

Surinamers gelden in Nederland als modelallochtonen. Onderzoek van de Universiteit Utrecht uit 2000 prees de integratie van Surinamers en meldde dat ze, in tegenstelling tot andere minderheden, ’totaal opgaan in de Nederlandse samenleving’.

De gedachte dat Surinamers donker uitgevallen Hollanders zijn die allemaal een koopwoning in Almere hebben, klopt niet, zegt Roy Ashruf van het Surinaams Inspraak Orgaan. „In de jaren zeventig en tachtig hadden wij het gedaan. Nu hebben we een positief imago en zijn alle pijlen op moslims gericht. Er zijn wel degelijk problemen bij Surinamers, terwijl de geldkraan nu dicht is.”

Waar kampen Surinamers dan mee? „Tienerzwangerschappen, schooluitval, verhoogde kans op zelfdoding bij jonge mannen, werkloosheid, heel veel alleenstaande moeders”, somt maatschappelijk werkster Fatimazohra Hadjar moeiteloos op. Achter cijfers over de hoge arbeidsparticipatie van Surinaamse vrouwen schuilt dan ook veel ellende, meent Hadjar. „Schulden, verborgen armoede en kinderverwaarlozing zijn ook aan de orde”, vult schrijver Accord aan, die vorig jaar de roman ’Bingo!’ schreef over gokverslaving bij Surinaamse vrouwen. Hadjar: „Maar Surinamers vragen niet makkelijk om hulp. Wij zijn stoer, is het vertekende beeld.”

Volgens Frank Drachtenstein van het Nationaal instituut Nederlands Slavernijverleden en erfenis is er ook nog veel onverwerkte pijn en wrok over het slavernijverleden bij de Afro-Surinamers. „Veel van de huidige problemen, zoals de afwezige vaders, komen daaruit voort.”

Door al deze problemen moeten Surinamers, net als andere minderheden, ook vertegenwoordigd worden in de politiek, klinkt het alom. „Er is nog nooit een Surinaamse staatsecretaris of minister geweest”, zegt Accord. „De Marokkanen en Turken hebben dat wel. Herrie veroorzaken lijkt te lonen. ’Jammer dat wij geen vliegtuigen in gebouwen storten’, zeggen Surinamers wel eens. Daar maak ik me zorgen over.”

Surinamers moeten de kritische blik ook naar binnen keren, meent Khemradj. „Wij worden liever zakenlui dan politici. Onze jeugd gaat niet in gemeenteraden zitten. Dat doen Turkse en Marokkaanse jongeren wel.” Toch, nuanceert hij, is een Surinaams rolmodel wel nodig.

Maar dat wordt nog moeilijk, zegt Drachtenstein. „Onze bevolking is zo complex. Een Afro-Surinamer, die een nazaat van Afrikaanse slaven is, voelt zich niet vertegenwoordigd door een Hindoestaan, wiens voorouders als contractarbeiders naar Suriname zijn gekomen. Hetzelfde geldt voor de Chinezen en Javanen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden