'Suriname is onder Bouterse niet in isolement geraakt'

Desi Bouterse ©Reuters Beeld
Desi Bouterse ©Reuters

Het doembeeld van een geïsoleerd Suriname, zoals dat een jaar geleden bij de komst van Desi Bouterse als president werd geschetst door Nederland en de Surinaamse oppositie, is geen werkelijkheid geworden. Ook Chandrikapersad Santokhi, oud-minister van justitie, kersvers leider van de grootste oppositiepartij VHP en de man die Bouterse voor de Krijgsraad bracht wegens de Decembermoorden, moet het toegeven: "Bouterse heeft internationaal gezien zijn legitimiteit bewezen. Hij is in gesprek met president Bharrat Jagdeo van buurland Guyana en de Brazilianen."

Ivo Evers

Volgens Santokhi moet de president zich soms bedwingen, maar het lukt het hem steeds beter zich boven de partijen te stellen en probeert hij minder scherp te zijn tegenover personen en groepen die hem in het verleden naar het leven stonden. "Bouterse weet welke pijn het volk op dit moment doorstaat en je merkt de reactie van zijn achterban. Hoewel er pluspunten zijn, heeft hij geen pasklaar antwoord op het verdwenen veiligheidsgevoel en leiden zijn belastingmaatregelen tot armoede en inflatie."

Analisten voorspellen dat Santokhi na de volgende verkiezingen een pact met de president zal sluiten. Vorig jaar was zijn partij de eerste onderhandelingspartner van Bouterse, maar de partij lustte hem niet, vanwege de Decembermoorden (waarbij onder Bouterse's regime in 1982 vijftien prominente mensen zonder vorm van proces werden geëxecuteerd). Dat bezwaar lijkt wat Santokhi betreft te zijn verdampt. "Ik heb in het afgelopen jaar twee keer een zakelijk onderhoud met Bouterse gehad. Over het Decembermoordenproces hebben we het niet. We lagen in het verleden in de clinch, maar hebben dat achter ons gelaten, dat was podiumtaal."

Bouterse vindt van zijn eigen ministersploeg dat die onder de maat presteert, en zegt dat zelfs in het openbaar. De samenleving wordt geconfronteerd met meer roofovervallen, de economie staat onder zware druk. Er moeten bruggen, wegen en zeehavens komen, maar tegelijkertijd is de inflatie de twintig procent gepasseerd, de munt gedevalueerd en de brandstofprijs torenhoog.

"Als een wildplasser slachtoffer wordt van vuurwapengeweld, dan weet je dat de drempel om te schieten flink is gezakt", verwijst Santokhi naar een incident enkele weken terug. "De sfeer is verschrikkelijk vertroebeld. Alles wat de vorige regering aan economische stabiliteit op heeft gebouwd is kapotgemaakt. De ouderdomsvoorzieningen en de kinderbijslag zijn verhoogd, maar dat verdampt door de schrikbarend hoge brandstofbelasting."

Van massaal protest is geen sprake, maar dat is in Suriname eigenlijk nooit zo. Intussen wordt er wel gemord. "Het is moeilijk werken in het politieke klimaat van Suriname, waar mensen heel snel ontevreden zijn", zegt Santokhi.

Bouterse's voor drugs veroordeelde zoon Dino geeft leiding aan de Counter Terrorism Unit (CTU), een veiligheidsdienst zonder duidelijk wettelijk kader. Santokhi: "Je kunt je afvragen of dat wijs is. De eenheid moet zich aan de wet houden, maar het roept angstbeelden bij veel mensen op, want waar opereert het? De CTU krijgt het voordeel van de twijfel, want we zien dat hun operaties om criminelen aan te pakken tot nu toe goed zijn geweest."

Santokhi en de VHP

De overwegend Hindoestaanse Vooruitstrevende Hervormings Partij (VHP) is met 62 jaar één van de oudste politieke bewegingen in Suriname. Na tien jaar in het machtscentrum voeren de acht parlementariërs (van de 51 zetels tellende Assemblée) oppositie tegen de regering-Bouterse.

De populaire 52-jarige Chandrikapersad Santokhi is sinds twee weken de derde voorzitter in de geschiedenis van de partij. Bij het grote publiek is hij bekend als de justitieminister die in 2007 het Decembermoordenproces startte. Hij haalde vorig jaar ruim 14.000 stemmen binnen en moest alleen het huidige staatshoofd voor zich dulden. Eind 2010 werd hij benoemd tot voorzitter van de drugsbestrijdingsarm van de Organisatie van Amerikaanse Staten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden