'Supercoalitie' biedt mogelijke uitkomst aan Italianen

Beppe Grillo wist een kwart van de stemmen van de Italianen te veroveren.Beeld Reuters

Komiek Beppo Grillo en excentriekeling Silvio Berlusconi wisten samen meer dan de helft van de stemmen in Italië binnen te halen. Bovendien bleef de helft van het electoraat liever weg van de verkiezingen, wat leidde tot het laagste opkomstpercentage sinds 1946. Wat betekent dit voor de vorming van de regering?

In de Italiaanse Senaat blijft Pier Luigi Bersani steken op circa 120 van de 315 zetels. Hij komt dus zetels te kort voor een meerderheidscoalitie, zelfs wanneer de partijen van Mario Monti, hem zouden steunen. Nieuwe verkiezingen zou een optie zijn, maar president Giorgio Napolitano van Italië is hier fel tegen, zo liet hij vandaag weten. Het formele staatshoofd wil er alles aan doen om op basis van de huidige samenstelling van Kamer en Senaat een regering te vormen.

Ook Berlusconi gaf al aan geen nieuwe verkiezingen te willen: "Italië moet geregeerd worden, alle partijen moeten iets opofferen." Hij droomt van een 'grote coalitie' en zegt bruggen te willen slaan naar de linkse Democratische Partij (PD) van Bersani.

Veroordeelde politici
Of de cabaretier Grillo een rol gaat spelen in deze coalitie, blijft de vraag. Hij is een fel tegenstander van de bezuinigingen en privatiseringen. Bovendien eist hij dat in het verleden veroordeelde politici géén zitting kunnen nemen in het Italiaanse parlement. Dit is ook de reden waarom hij zelf niet naar het Huis van Afgevaardigden gaat: de rechtbank veroordeelde hem voor een auto-ongeluk in december 1981.

De 64-jarige blogger en komiek voert al geruime tijd een verwoede strijd tegen het establishment inclusief Monti en Berlusconi. Zolang hij echter niet deelneemt aan een supercoalitie, zal hij niet gauw iets van zijn politieke programma kunnen realiseren.

Supercoalitie verschaft meer legitimiteit
Het valt te bezien of zelfs een brede coalitie kan voorkomen dat er binnen een jaar nieuwe verkiezingen worden uitgeschreven. In Italië is het eerder regel dan uitzondering dat de regering niet de volledige termijn uitzit. Berlusconi vormde (als enige) deze uitzondering: hij kon wel zijn volledige termijn als premier uitzitten.

De voortekenen zijn nu ongunstig. De helft van de Italiaanse kiesgerechtigden nam niet eens de moeite om in het stemhokje op te dagen en de anti-establishmentpartijen meer dan 50 procent van de stemmen behaalden. Mocht het daarom wél lukken om met deze uitslag een coalitie te vormen, dan is de regering hoe dan ook afhankelijk van de steun van Berlusconi òf Grillo. Dit verschaft de regering meer legitimiteit, aangezien zo ook de stem van de ontevreden Italiaan gehoord wordt. Maar of Italië daarmee uit de crisis geraakt, valt nog te bezien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden