Strijd realo's en utopisten verscheurt links Frankrijk

De Franse groenen zijn in diepe crisis: twee prominenten hebben de EELV (Europe Écologie Les Verts) verlaten. Zij hebben genoeg van het 'radicale sektarisme' dat de partij dreigt te marginaliseren.

Hoe los je het vluchtelingendrama op? Daar hoeft EELV-voorzitter Emmanuelle Cosse niet lang over na te denken. "Wij zijn een schatrijk land", aldus Cosse vorige week. "En in Libanon bestaat een kwart van de bevolking uit vluchtelingen. Onze boodschap aan deze mensen moet zijn dat wij iedereen die hier wil komen welkom moeten heten."

Voor het groene parlementslid François de Rugy was die uitlating het sein om op te stappen. Twee dagen later volgde senator Jean-Vincent Placé, net als de Rugy al langer duidelijk niet op zijn gemak bij de partij.

EELV is een dode ster, zei Placé, doelend op betere tijden toen de partij in 2009 met Daniel Cohn-Bendit 16,9 procent van de stemmen haalde bij Europese verkiezingen. "We lezen iedereen de les vanaf de zijlijn en geven commentaar waar niemand wat mee kan: dit gaat zo niet langer."

De achterblijvers zeggen zich niet druk te maken over het verlies van het duo dat vooral uit zou zijn op een post in de socialistische regering. EELV regeert niet meer mee sinds president François Hollande vorig jaar met een nieuwe premier (Manuel Valls) koos voor economisch realisme en niet langer de Europese begrotingsregels aanvocht.

De Rugy en Placé, elegante veertigers, altijd keurig in het pak, verbergen hun persoonlijke ambities niet. Placé, Koreaans van origine, publiceerde in mei een boek met de titel veelzeggende titel 'Pourquoi pas moi?' (Waarom ik niet?).

Maar verantwoordelijkheid dragen is niet alleen goed voor een carrière, maar ook effectiever, betogen zij. "Wat schoten wij er mee op door uit de regering te stappen?", vroeg de Rugy retorisch in de krant Le Monde. "Zonder ons ging een ecotaks op vervuilend vrachtvervoer niet door en ook van maatregelen om het autoverkeer in Parijs te bespreken kwam weinig terecht."

Beiden denken hardop aan een nieuw politiek thuis voor groene realo's. Een formatie die niet de Griekse ex-minister van financiën Gianis Varoufakis toejuicht, maar eentje die zich neerlegt bij de eisen die de Europese Unie en de globalisering stellen aan een economie.

Placé prijst zelfs de jonge minister van economie Emmanuel Macron, die voor onrust zorgt in de Parti Socialiste (PS). Volgens zijn talrijke traditioneel-linkse critici werkt Macron, die bijvoorbeeld tegen de 35-urige werkweek is, hard aan de ontmanteling van het Franse sociale model. "Met Macron komt het land eindelijk in beweging", zegt Placé provocerend. "Wij moeten meer werken, innoveren, de mouwen opstropen. De economische problemen zijn te groot."

De troebelen bij de groenen overstijgen ruimschoots de grenzen van de EELV, menen analisten. "Groenen, socialisten, heel links Europa eigenlijk staat voor dezelfde vraag", denkt ook de politicoloog Daniel Boy.

Groenen veroordelen zichzelf tot de marge

"Links kan kiezen voor het radicalisme van Syriza, Podemos in Spanje of Jeremy Corbyn in Groot-Brittannië. Of het omarmt de oplossingen van de sociaal-democratie die aan het liberalisme zijn ontleend", stelt hij.

Met de eerste optie veroordeelt EELV zichzelf tot de marge, voorspelt Boy, gespecialiseerd in ecologische politiek. EELV, populair bij de progressieve elite in de grote steden, scoort landelijk in opiniepeilingen maar een paar procent. De partij kon bij de laatste parlementsverkiezingen in 2012 alleen overleven omdat de socialisten zich in een aantal kieskringen terugtrokken ten gunste van een groene kandidaat. "Maar zonder zo'n akkoord met de PS zijn er voor EELV niet genoeg parlementszetels om een fractie te vormen. En geen fractie betekent geen invloed en ook geen geld. Dan houdt het op." Andersom heeft de PS de groenen steeds minder nodig. "Hollande heeft erg zijn best gedaan de EELV aan zijn kant te krijgen. Nu dringt zich steeds meer de vraag op waarom eigenlijk."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden