Stress is niet het probleem, niet goed herstellen is wat ons nekt

‘We komen niet door stress in de knel, maar door een gebrek aan herstel.’ Beeld Getty Images
‘We komen niet door stress in de knel, maar door een gebrek aan herstel.’Beeld Getty Images

Stress heeft ten onrechte een slecht imago, zegt coach Suzan Kuijsten. Om dat op te krikken organiseert ze vandaag het ‘Gek op Stresstival’.

Rianne Oosterom

De wekker gaat voor de derde keer, je hijst jezelf gehaast op, snel kleren aan – help waar is die ene broek – dan een sprintje naar de bus, op kantoor een spannende vergadering − oh nee, de inbreng ligt nog op je bureau – en als je eenmaal de eerste koffie achter de kiezen hebt, moet je vlammen, scherp zijn en ….. oké, even ademhalen.

Zonder stress, zegt coach Suzan Kuijsten (42), was dit je niet gelukt. Stress geeft broodnodige focus. Vandaag organiseert zij daarom het ‘Gek op stresstival’, een festival om die vermaledijde stress eer te bewijzen. Neuropsycholoog Erik Scherder komt spreken, en ook olympisch kampioen Mark Tuitert vertelt hoe stress hem helpt topprestaties te leveren.

Stress zit logischerwijs in het verdomhoekje, want mensen raken opgebrand. Waarom wilt u daar tegenwicht aan bieden?

“We komen niet door stress in de knel, maar door een gebrek aan herstel. Ons lijf heeft een afdeling stress en een afdeling herstel, die houden elkaar in balans. Stress hoort erbij, het is er altijd. Net als je hartslag. Je wilt ook niet minder hartslag, maar wij zeggen wel dat we minder stress willen. We hebben alleen niet goed door wat we dan zeggen: want stress helpt ons de hele dag. Door stress kunnen we onze to-do-list afmaken, de activiteiten in onze agenda doen. We kunnen door het leven heen razen, blinken op sociale media. We zijn gek op stress, maar we moeten wel voldoende herstellen. Je telefoon gooi je toch ook in de oplader?”

Door stress op te hemelen ga je toch juist voorbij aan dat opladen?

“Nee, want je gaat zien dat je als mens grootverbruiker bent. Daardoor wordt het logischer dat je ook moet opladen. Dat inzicht willen wij mensen geven met ons festival, het is een andere kijk op stress. Stress is geweldig, want het maakt dat je een net iets grotere inspanning kunt leveren dan normaal. In extreme gevallen − als er een tijger voor je neus staat –is dat een héél veel grotere inspanning. We gebruiken stress nu alleen in een negatieve context, dat doet iets met de perceptie. We denken dat stress het probleem is. Maar als de overspannen millennials zeggen: ik heb stress, bedoelen ze eigenlijk: er ligt te veel op mijn bord, waardoor ik nauwelijks aan opladen toekom.”

Hoe kun je opladen?

“Dat is voor iedereen verschillend. Mensen halen herstel en plezier door elkaar. Een spelletje op je telefoon geeft je een plezierig gevoel, maar herstel je erdoor? Hetzelfde geldt voor Netflix, we kijken om te ontspannen, maar als een aflevering spannend is, gaat onze hartslag omhoog. Ik zeg altijd: plaats een ‘bom’ in je agenda: een Bewust Ontspan Moment. Ik probeer zelf ’s avonds te schemeren. Als de dag overgaat in de avond, ga ik even op een stoel zitten. Vijf minuutjes maar. Dan laat ik de dag van mij afglijden.”

Wat maakt nu dat we zo weinig herstellen van stress?

“De momenten dat we even rust hadden, bijvoorbeeld wachtend op de trein, zitten we op onze telefoon. Nu is die telefoon niet het enige ding wat ervoor zorgt dat we geen rust hebben. Er zijn zoveel factoren waardoor we denken: getsie darrie, ik heb geen zin om uit te rusten! Ik noem dat de hofleveranciers van stress. Die moet je voor jezelf in kaart brengen, zodat je er ook van kunt herstellen.”

Lees ook:

Perfectionisme is een sluipmoordenaar

Kinderen dreigen steeds meer te bezwijken onder prestatiedruk. Ouders en leraren spelen daarin een belangrijke rol. Hoe kunnen zij voorkomen dat kinderen al vroeg opbranden?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden