Strafhof op de knieën voor militie

Libische groep laat medewerkers ICC gaan, na excuses internationale rechtbank

Eerst waren er excuses van het Internationaal Strafhof, en pas daarna volgde gisteren de vrijlating van vier van zijn medewerkers in Libië - na een detentie van bijna een maand op beschuldiging van spionage.

Voor de betrokkenen, die volgens het Strafhof (ICC) goed behandeld zijn, was de ontknoping van gisteren ongetwijfeld een opluchting. Maar voor het aanzien van het Strafhof (ICC) en vooral van de autoriteiten in Libië was het een treurige dag. Het ICC en de overgangsregering in Tripoli hadden immers machteloos moeten toezien hoe een militie in het stadje Zintan op eigen houtje besloot de ICC-medewerkers op te pakken, om vervolgens de onderhandelingen over hun vrijlating min of meer te dicteren.

Dat was slechts het sluitstuk van een affaire die nu al maanden duurt, eigenlijk sinds de Zintan-militie in november Saif al-Islam Kadafi oppakte in de zuidelijke woestijn van Libië. Kadafi werd, net als zijn vader, door het ICC gezocht voor misdaden tegen de menselijkheid. Maar in plaats van de dictatorszoon uit te leveren of hem zelfs maar aan de centrale overheid over te dragen, besloten de militieleden Saif als trofee mee naar huis te nemen. Sindsdien zit Kadafi in Zintan vast. Het Strafhof liet het er niet bij zitten. Begin juni vertrokken de Australische advocaat Melinda Taylor, een tolk en twee mannelijke collega's naar Zintan. Taylor zou namens het ICC Saif verdedigen, en zij wilde haar cliënt bezoeken. Dat lukte, maar daarna begon de ellende.

De militie beschuldigde Taylor en haar tolk van het smokkelen van geheime documenten en het heimelijk meedragen van opnameapparatuur. "Ik wil mijn excuses aanbieden voor de moeilijkheden die door deze serie gebeurtenissen zijn ontstaan. Het ICC heeft niet de intentie de nationale veiligheid van Libië in gevaar te brengen", verontschuldigde ICC-president Sang-hyun Song zich gisteren in Zintan, waar ze de vier medewerkers kwam ophalen.

De kous is daarmee niet af. De overgangsraad van Libië wil Saif niet uitleveren aan Den Haag maar de man zelf berechten (als hij eenmaal door Zintan is overgedragen). Dat is het goed recht van Tripoli: het Strafhof is er alleen voor strafzaken die een land niet zelf wil of kan voeren. Maar over dat laatste bestaan twijfels - experts denken dat Libië niet in staat is Saif een eerlijke rechtsgang te geven. De zaak rond de ICC-medewerkers en de vertoning gisteren in Zintan zal hen waarschijnlijk niet van gedachten doen veranderen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden