Strafhof gaat Kadafi vervolgen

De druk op Moammar Kadafi is gisteren verhoogd door het Internationaal Strafhof (ICC). Hoofdaanklager Luis Moreno Ocampo meldde dat hij een formeel onderzoek begint naar mogelijke misdaden tegen de menselijkheid door de Libische leider. Ook zeven andere functionarissen, onder wie drie van Kadafi's zonen - al werden die alleen met hun functie omschreven - zijn verdachten.

Het besluit tot het formele onderzoek is in recordtijd genomen, slechts dagen nadat de VN-Veiligheidsraad de situatie in Libië zaterdag aan het ICC voorlegde. Moreno Ocampo sprak van een 'volstrekt nieuwe situatie' omdat de Veiligheidsraad voor het eerst een ICC-onderzoek unaniem had gesteund.

Een van de beschuldigingen betreft de dood van 257 demonstranten in de oostelijke stad Benghazi tussen 15 en 20 februari. De verdachten moeten terechtstaan als blijkt dat zij hun ondergeschikten niet in toom hielden. ¿In de komende weken gaan we onderzoeken welke personen de meeste verantwoordelijkheid dragen. Daarna bepalen de rechters of er arrestatiebevelen worden uitgevaardigd¿, aldus Ocampo.

Sommige analisten vrezen dat het onderzoek de oplossing van het Libische conflict bemoeilijkt, omdat Kadafi en de zijnen nu nog meer te verliezen hebben. Anderen zeggen dat het verdere escalatie kan voorkomen, omdat leiders én troepen weten dat hun gedrag onder een vergrootglas ligt. Mogelijk willen militairen daarom niet langer gehoor geven aan bevelen van de top.

Kadafi's vliegtuigen bombardeerden gisteren opnieuw Brega en Ajdabiyah. Zoon Saif beweerde dat dit niet bedoeld was om te doden, maar om de opstandelingen te verjagen. ¿Het gaat hier om een haven en een olieraffinaderij¿, aldus Saif. ¿Niemand zou milities toestaan Brega in handen te hebben. Dat is hetzelfde als iemand toe te staan de haven van Rotterdam in Holland te beheersen.¿ Een poging van zijn mannen om Brega te heroveren mislukte woensdag.

Even was er gisteren sprake van bemiddeling door de Venezolaanse president Chavez. Maar opstandelingen willen alleen nog over Kadafi's vertrek spreken.

In Washington zei president Obama: ¿Laat me er helder over zijn. Kolonel Kadafi moet aftreden en vertrekken.¿ Hij zei alle opties te overwegen om een 'bloedige patstelling' te voorkomen, inclusief een no-fly zone boven Libië. De opstandelingen willen dat om de militaire balans in hun voordeel te laten kantelen.

Humanitaire crisis

Duizenden buitenlanders zijn uit Benghazi, de tweede stad van Libië, geëvacueerd, terwijl de EU, de VS en de Verenigde Naties extra geld beschikbaar hebben gesteld om de exodus in goede banen te leiden. De evacuatie gebeurt met Britse en Franse vliegtuigen, maar de Amerikanen kondigden gisteren aan ook vliegtuigen te sturen om vluchtelingen thuis te brengen - onder wie Indiërs, Soedanezen, Sri Lankanen, Nepalezen, Vietnamezen, Egyptenaren, Filippino's, Turken, Bengalen, Chinezen, Bosniërs en vele anderen. De EU zegde gisteren nog eens 20 miljoen euro toe als extra hulp voor het oplossen van de humanitaire crisis. In totaal zijn volgens de VN al meer dan 200.000 mensen vanuit Libië naar Egypte, Niger en Tunesië vertrokken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden