Stop reclame voor snoep rond kinderprogramma's

Kinderen bestoken met advertenties voor alcohol zou protest wekken. Maar voor dikmakers mag het gewoon.

Het Convenant Overgewicht heeft vier jaar lang geprobeerd om gezond eten ’gemakkelijk, aantrekkelijk en vanzelfsprekend te maken’. Alle goede wil ten spijt, heeft het niet geleid tot een afname van het aantal mensen met overgewicht. Het neemt zelfs toe, vooral onder kinderen. En dat voor een ’aandoening’ die gemakkelijk kan worden voorkomen.

Niemand eet zich moedwillig te dik. Waarom lijken dan zoveel mensen dat toch te doen? Het ligt niet aan gebrekkige kennis. Het is eigenlijk heel simpel: chocola en chips zijn nu eenmaal veel lekkerder dan spruitjes en sinaasappelen. Stoppen met snoepen levert een gezondere levensstijl op, maar kost tegelijkertijd levensgenot. Minder snoepen is dus moeilijk. Zoete, hartige, vette verleidingen zijn overal te koop, zijn erg goedkoop en worden agressief geadverteerd. Er is aanzienlijke wilskracht nodig om al dat lekkers te weerstaan. Het is zo bezien weinig verwonderlijk dat de persoonlijke zelfcontrole geregeld hapert en daarin zit ’m nu juist de grote winst voor de levensmiddelenindustrie.

De levensmiddelenindustrie was enerzijds een van de initiatiefnemers van het Convenant, maar dat heeft weinig betekenis gehad. De industrie heeft de afgelopen jaren maatschappelijke betrokkenheid geveinsd en politici in slaap gesust. Eind november is het nieuwe Convenant Gezond Gewicht ondertekend door een knikkebollende minister Klink. De levensmiddelenindustrie zal hiermee in zijn nopjes zijn.

Zolang politici en beleidsambtenaren vertrouwen in het zelfregulerend vermogen van de industrie verandert er niets en is de winst voor de komende jaren weer veilig gesteld. Het blijft toch gek dat de overheid het oplossen van het overgewichtsprobleem goeddeels overlaat aan bedrijven die juist dik aan dit probleem verdienen.

De wetenschappelijke feiten op een rij: De wereldwijde toename in obesitas is bovenal te wijten aan toenemende overconsumptie en niet aan een veronderstelde afname in lichaamsbeweging. Wanneer men als kind eenmaal overgewicht heeft, komt men daar op latere leeftijd niet zomaar weer van af.Voorlichtingscampagnes over gezonde voeding leiden tot meer kennis op dit terrein, maar niet tot gedragsverandering. Advertenties en reclames voor dikmakers zetten direct aan tot consumptie bij zowel volwassenen als kinderen. Hoe dichter men in de buurt van een fastfood-restaurant woont, hoe dikker men is. Het duurder maken van snoep en snacks zorgt voor een gezondere voedingskeuze. Kortom, de oorzaak van de obesitasepidemie is bekend, net als de remedie.

Er moet snel een reclameverbod komen voor dikmakende voeding. De overheid moet zorgen voor inperking van het aantal fastfood-restaurants en snackbars. Snoep, koeken en snacks mogen niet meer worden verkocht in school- en sportkantines. En er is een heffing nodig op energierijke voedselproducten.

Alleen met deze maatregelen is er een kans de obesitasepidemie een halt toe te roepen. Maar het vereist politieke durf. De snoepfabrikanten, de dieetgoeroes en de kantine-uitbaters verdienen immers heel veel geld aan dit probleem.

Politici zijn bang voor betutteling en beknotting van keuzevrijheid. Maar hoe vrij zijn we nu eigenlijk? De calorieën in de snoep, koeken en snacks zijn veel goedkoper dan die in groente en fruit en er wordt veel meer reclame voor gemaakt. Snacks en suikerwaren worden vooral op de kindertelevisie geadverteerd. Hoe goed zijn kinderen in staat om reclameboodschappen op waarde te schatten?

De verontwaardiging zou groot zijn wanneer tijdens kinderprogramma’s reclame zou worden gemaakt voor alcohol. De verontwaardiging zou nog groter zijn wanneer de reclameboodschap zou zijn toegespitst op kinderen: „Bier maakt kinderen blij!”. We vinden het evenwel prima als snoep en koek zo wordt geadverteerd. De vergelijking gaat wel degelijk op.

Dikmakers zijn verslavend. De hersenen van dikke mensen reageren precies hetzelfde bij het zien van snacks als van verslaafden bij het zien van hun dope.

De overheid kan er voor kiezen om de obesitas-industrie overeind te houden door niet in te willen grijpen. Dat dreigt nu te gebeuren. Zo worden kinderen onnodig worden opgezadeld met een groot en duur gezondheidsprobleem. Dat is pervers.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden