Opinie

Stop met uitbreiding van dodelijke 130km-wegen

Beeld anp

Sinds de invoering van de 130km-wegen is het aantal verkeersdoden sterk toegenomen. Deze snelheidsverhoging moet serieus heroverwogen worden, bepleit Arend Smilde, bestuurslid Stichting voor Verkeersslachtoffers.

Nederland kreeg vijf jaar geleden een nieuwe maximumsnelheid voor autoverkeer: 130 km per uur. De hoeveelheid wegvakken met deze verhoogde snelheidslimiet is sindsdien geleidelijk uitgebreid en groeit nog steeds.

Vorige maand verschenen de officiële cijfers over het aantal verkeersdoden in 2015. Deze cijfers zijn moeilijk anders uit te leggen dan als oproep om de hele snelheidsverhoging tot 130 km per uur te heroverwegen en wellicht terug te draaien. Het aantal verkeersdoden steeg in 2015 met negen procent: van 570 naar 621. Verreweg de sterkste groei vond plaats op de 130km-wegen: van 10 naar 32 doden. De toename op de 130km-wegen wegen was goed voor bijna de helft van de totale toename.

Ook toename op 120km-wegen
Natuurlijk, een deel van de verklaring hiervoor is de toename van de hoeveelheid 130km-wegvakken. In 2010 vielen er nul doden op die wegen, want die wegen waren er nog niet. Toch is wel praktisch zeker dat de toename van het aantal doden op 130km-wegen niet verklaarbaar is in termen van vestzak-broekzak. Dit zou een mogelijkheid zijn als de 120km-wegen een daling te zien gaven die ongeveer gelijke tred houdt met de stijging op 130km-wegen. In werkelijkheid is ook op 120km-wegen het dodental toegenomen, van 26 naar 30, en zit het nu ongeveer op het gemiddelde sinds 2011.

Een week na de bekendmaking van de cijfers, op 21 april, heeft de Tweede Kamer de minister om opheldering gevraagd. Vóór 26 mei moet er antwoord zijn op de lange vragenlijst, want die dag staat de stijging van de verkeersdoden op de agenda.

Het wachten is op nadere specificaties, maar het is onwaarschijnlijk dat het enorme groeipercentage van de hoeveelheid doden op 130km-wegen gezichtsbedrog zal blijken. Daarom is het tijd voor bezinning op de vraag waar die 130km-wegen voor nodig waren en wie er verantwoordelijk zijn voor de gevolgen van de snelheidsverhoging.

Schokkend antwoord
Antwoord op die laatste vraag gaf de minister van infrastructuur en milieu al op 17 februari 2011 aan de Tweede Kamer. De voorgestelde verhoging van de snelheidslimiet was toen aan de orde. "Er is gevraagd", zei ze, "hoeveel extra doden ik op mijn geweten zou willen hebben. Die suggestie werp ik verre van mij. Mijn ambitie op het terrein van verkeersveiligheid is net zo hoog als ..." enzovoort. Een even vaag als schokkend antwoord. In een andere context blijkt dezelfde minister graag verantwoordelijkheid te dragen voor de invoering van de verhoogde maximumsnelheid. Campagnevoerend voor de Provinciale Staten-verkiezingen van maart 2011 publiceerde haar partij een foto van een lachende premier Rutte en een glimlachende minister Schultz van Haegen aan weerszijden van een 130km-bord.

Begin februari, op zijn wekelijkse persconferentie, noemde Rutte een recente reeks uitbreidingen van het 130km-wegennet 'heerlijk' en 'fantastisch': 'lekker doorrijden'. Hij stelde dat autorijden minder vervuilend is naarmate men sneller rijdt. Het is op zo'n moment moeilijk te geloven dat we hier te maken hebben met een staatsman, iemand die geacht wordt het maatschappelijk leven in goede banen te leiden.

De verkeersdodencijfers over 2015 lijken wat betreft de 130km-wegen voorlopig geen andere conclusie toe te laten dan dat elke verdere uitbreiding onmiddellijk tot nader order moet worden afgeblazen, en dat terugkeer naar (voorlopig) 120 kilometer per uur als absolute snelheidslimiet om bloedserieuze overweging vraagt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden