Stoomweverij Nijverheid maakt opnieuw de blits met Beatles-stoffen

'The Beatles, populaire stof' duurt t/m 24 september. Het Textielmuseum, Goirkestraat 6 in Tilburg, is geopend dinsdag t/m vrijdag 10-17 uur, zondag en tweede pinksterdag 12-17 uur, maandag en eerste pinksterdag gesloten.

Beatles-fan ben je voor het leven, hoewel het er wel een beetje van afhangt op welk moment in de geschiedenis je het fabuleuze viertal hebt leren kennen. Was je twaalf en waren de Beatles al uit elkaar, dan is de verslingering minder heftig dan wanneer je, zoals Hans Roosenbrand, in 1964 als vijftienjarige je eerste Beatles-singletje kocht. Niet alleen de muziek bracht een tiener van toen in een andere wereld. Als je van die strakke puntlaarsjes op de kop wist te tikken en weigerde om naar de kapper te gaan, vóélde je je gewoon een Beatle. De jonge Roosenbrand, die stiekem zijn haar tot over zijn kraag liet groeien, verzamelde alles wat hij maar over de Beatles te pakken kon krijgen en heeft nu, zesenveertig jaar oud, een klein museum. Helaas is de collectie voor buitenstaanders vrijwel ontoegankelijk opgeslagen in dozen en mappen, en vandaar dat Roosenbrand op zoek ging naar een behoorlijke expositieruimte.

Het Textielmuseum in Tilburg was onmiddellijk geïnteresseerd, maar vooral in het stoffen gedeelte van Roosenbrands verzameling. Zijn lappen katoen met getekende portretten van John, Paul, George en Ringo werden het uitgangspunt voor een grote zomertentoonstelling: The Beatles, populaire stof.

“Wij vonden die stoffen zo bijzonder, omdat ze allemaal van Nederlands fabrikaat zijn,” vertelt Ingeborg de Roode van het Textielmuseum. De gordijnstoffen en de rechthoekige lappen waarmee de koper zelf een mini-jurk kon maken, werden in 1964 gemaakt door de N.V. Stoomweverij Nijverheid in Enschede. Dit bedrijf was al gespecialiseerd in bedrukte kledingstoffen - met dessins van onder anderen Karel Appel en Corneille - en maakte ook kinderkamerstoffen met afbeeldingen van Jip en Janneke en Disney-figuren. Met het oog op het naderende bezoek van de Beatles aan Nederland besloot de toenmalige commercieel directeur van De Nijverheid begin 1964 naar Londen te reizen, om daar de rechten te kopen waarmee stoffen met afbeeldingen van de Beatles konden worden geproduceerd. Dat lukte, en omdat de band al die zomer naar Nederland zou komen werden er in hoog tempo verschillende prints gemaakt.

TE HAASTIG De huis-ontwerpers van De Nijverheid gebruikten daarvoor foto's van dé Beatles-fotograaf, Dezo Hoffmann, die ze zo precies mogelijk natekenden. Gegevens over produktie en verkoop kon het museum niet meer te achterhalen, maar een toenmalige verkoopleider schat dat er ongeveer 100.000 meter Beatles-stof naar de detailhandel is gegaan. Niet alleen naar winkels in Nederland, maar ook naar andere Westeuropese landen en zelfs naar Amerika en Australië. Helaas viel de verkoop van de stof uiteindelijk nogal tegen. Waren de ontwerpen té haastig gemaakt, de tekeningen niet sprekend genoeg? Misschien dat nu, met de huidige sixties-revival meer eer te behalen zou zijn met de wat knullige zwart-wit portretjes op gestippelde en gestreepte achtergrond. Voor het stoffen affiche dat het Textielmuseum heeft laten maken is in ieder geval al buitengewoon veel belangstelling. Er zijn zelfs al kopers geweest die twee 'affiches' kochten en er een T-shirt van maakten.

Het museum toont nog veel meer Het Beatles-textiel. Het originele 'stage-jacket' van John Lennon uit 1963 bijvoorbeeld, en kopieën van de felgekleurde Sgt. Pepper's-pakken. “We willen vooral laten zien hoe groot de invloed van de Beatles op het modebeeld is geweest”, zegt conservator Ingeborg de Roode. “Pierre Cardin had zijn grijze kraagloze jasje al veel eerder ontworpen, maar pas toen de Beatles het aantrokken werd het een ontwerp dat daarna veel is nagemaakt. En wat dacht je van hun háár. Toen zij met lange ponies begonnen had niemand zo'n coupe. Binnen een jaar wilde iedereen het.”

Behalve kledingstukken zijn er in Tilburg ook Beatles-kussens, -sjaals, -dekens, -panties, -gymschoenen en -hoedjes te zien. Overal in het land (en buitenland) bleken mensen te zijn die hun Beatles-souvenir aan het museum wilden afstaan. Soms met moeite. Hans Roosenbrand ondertekende een contract waarin hem werd beloofd dat al zijn schatten na de zomer weer veilig terug zullen keren, maar moest evengoed iets wegslikken toen de chauffeur van het museum de dozen bij hem kwam ophalen. Zijn meest waardevolle verzamelstuk is een gesigneerde LP. De handtekening van Paul McCartney heeft hij gewoon gekregen door net zo lang voor McCartneys kantoor in Londen te wachten tot Paul naar buiten kwam. Het noemen van 'het mooiste' Beatlesnummer is voor Roosenbrand bijna een gewetensvraag. Zodra hij 'In my life' heeft genoemd, zegt hij snel: “Maar er zijn meer mooiste nummers, hoor. 'Penny Lane' and 'Run for your Life' zijn net zo schitterend.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden