Steun in de rug voor zwartspaarders

Adviseur Hoge Raad: Belastingdienst moet identiteit tipgever bekendmaken

Er gloort weer enige hoop voor zwartspaarders die al jaren achterna gezeten worden door de Belastingdienst. Zolang de fiscus weigert de identiteit van een anonieme tipgever te onthullen, kunnen rechters besluiten naheffingen en boetes te vernietigen. Dat blijkt uit een gisteren gepubliceerd advies van de advocaat-generaal aan de Hoge Raad in een zaak die vijf zwartspaarders hebben aangespannen tegen de Belastingdienst.

De zaak begon in het voorjaar van 2009 toen een tipgever zich meldde bij de Belastingdienst met gegevens over honderden Nederlanders met rekeningen bij buitenlandse banken. De staat sloot een deal met hem: in ruil voor de gegevens zou de tipgever een bedrag krijgen dat afhankelijk is van de extra opbrengst die de Belastingdienst met naheffingen en boetes aan zwartspaarders zou ophalen. In de zaak die nu dient bij de Hoge Raad gaat dat om forse bedragen. De eisers kregen alle aanslagen en boetes van enkele tonnen opgelegd voor de ontdoken belasting in de afgelopen jaren.

De zwartspaarders zijn al tijden op zoek naar de identiteit van de tipgever, en eisen dat de Belastingdienst die vrijgeeft. Daarnaast willen zij inzicht in de overeenkomst die de fiscus heeft gesloten met de tipgever. Zij stellen dat die informatie nodig is om zich tegen de beschuldigingen van belastingontduiking te kunnen verdedigen. De Belastingdienst eist op zijn beurt dat de zwartspaarders volledige openheid van zaken geven over de buitenlandse rekeningen. Op basis van de gegevens van de tipgever kan zij kennelijk slechts beschikken over het bedrag op de rekening in februari 1996.

Advocaat-generaal Wattel van de Hoge Raad stelt in zijn advies dat het belang van de staat om de identiteit van de tipgever te beschermen niet opweegt tegen de rechten van de zwartspaarders op hun verdediging. Die zijn vastgelegd in het Europees verdrag voor de rechten van de mens, zo schrijft Wattel. Een advies van een advocaat-generaal wordt doorgaans overgenomen door de rechter.

Tegelijkertijd stelt Wattel dat de rechter de staat niet kan verplichten om de tipgever bekend te maken. Als de Belastingdienst echter weigert de identiteit van en de overeenkomst met de tipgever te openbaren, dan is er sprake van een ongelijke positie in het proces. De rechter die vervolgens moet oordelen over de boetes en naheffingen kan dan besluiten die te vernietigen.

Het advies van de advocaat-generaal is één van de weinige succesjes die zwartspaarders de afgelopen jaren hebben gehad. Volgens recente gegevens van de Belastingdienst is er sinds 2009 voor vele honderden miljoenen euro aan naheffingen en boetes geïnd van spaarders met geheime buitenlandse bankrekeningen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden