Stemfie verbieden; je moet kunnen liegen over je stem

Het lijkt onschuldig: een foto van jezelf maken in het stemhokje met een ingevuld formulier erbij en die op Twitter zetten. Tijdens de gemeenteraadsverkiezingen van maart was het een hype en het mocht van minister Plasterk. Ten onrechte, vindt de Stichting Bescherming Burgerrechten, want die foto's ondergraven het stemgeheim.

'Stemfies' worden ze genoemd: een 'selfie' in het stembureau. Vandaag eist de Stichting Bescherming Burgerrechten in kort geding dat ze verboden worden. Met spoed, want de Europese verkiezingen zijn al snel.

Nee, op zich is er niets tegen als mensen laten zien op welke partij ze gestemd hebben, legt voorzitter Bart Nooitgedagt van de stichting uit. "Maar het nieuwe van een stemfie is dat je daarmee kunt bewijzen op wie je gestemd hebt. Daarmee wordt het mogelijk mensen te dwingen op een bepaalde partij te stemmen én het bewijs te leveren."

Zal dat vaak gebeuren? Dat weten we niet, zegt Nooitgedagt. "Maar je moet het risico uitsluiten. Stemmen ronselen of korting geven in winkels, dat wordt makkelijker als iemand gevraagd kan worden te bewijzen hoe hij gestemd heeft. Het is essentieel voor het democratisch proces dat je kunt liegen over je stemgedrag. Om die reden is het ook verboden dat anderen bij de kiezer in het stemhokje zijn."

Voor de raadsverkiezingen liet minister Plasterk weten dat stemfies niet verboden zijn: "De kieswet stelt geen expliciete regels." Later twitterde hij nog: "Ik roep niet op een stemfie te maken, maar het mag wel."

Dat standpunt moet Plasterk rectificeren, eist Nooitgedagts stichting, en op 22 mei moet dat in stemlokalen duidelijk te lezen zijn. De stichting verwijst ook naar een advies van de commissie-Korthals Altes uit 2007. Die schreef dat het stemgeheim ook inhoudt dat het 'onmogelijk is de kiezer te laten aantonen hoe hij of zij gestemd heeft'.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden