Opinie

Stem tegen JSF verlost ons van kernwapens

De JSF is in de toekomst het enige gevechtsvliegtuig dat de B-61 bommen kan afwerpen. Beeld Reuters
De JSF is in de toekomst het enige gevechtsvliegtuig dat de B-61 bommen kan afwerpen.Beeld Reuters

JAN GRUITERS   Met de JSF zit Nederland nog decennialang vast aan Amerikaanse kernwapens. De PvdA-leden kunnen dat tij nog keren, stelt Jan Gruiters.

Jan Gruiters; directeur IKV Pax Christi

In de discussie over de Joint Strike Fighter, die helaas een gelopen race lijkt, wordt één belangrijk punt tot nu toe vergeten. Namelijk dat een keuze voor de JSF impliciet een keuze voor de Nederlandse kernwapentaak betekent.

De PvdA-fractie staat voor een zwaarwegend 'dubbelbesluit' over de aanschaf van een overgekwalificeerd gevechtstoestel en de toekomst van de in militair opzicht verouderde Nederlandse kernwapentaak.. De kans om met zowel een overbodig vliegtuig als overbodige wapens af te rekenen, mag de PvdA niet aan zich voorbij laten gaan.

Een van de taken van de F-16 is het afgooien van de Amerikaanse B-61 kernwapens die in Volkel gestationeerd zijn. Al in 2002, toen Wim Kok enthousiast voorstelde om mee te doen aan de ontwikkelingsfase van de JSF, werd bekendgemaakt dat dit toestel de kernwapentaak op zich zou nemen. Het toestel moest een speciale aanpassing ondergaan waardoor het dual capable is, oftewel geschikt om zowel conventionele als nucleaire wapens te vervoeren. De kosten hiervoor moeten wij allen als belastingbetaler op ons nemen, net als de kosten voor de extra beveiliging van de luchtmachtbasis, de kosten voor de training van de piloten en de kosten voor de infrastructuur.

Eurofighter in Duitsland
De Amerikanen zijn duidelijk: de JSF is in de toekomst het enige gevechtsvliegtuig dat de B-61 bommen kan afwerpen. Informatie over Amerikaanse kernwapentechnologie wordt niet gedeeld met niet-Amerikaanse producenten. De Nederlandse kernwapentaak dwingt Nederland dus tot de aanschaf van de JSF.

Een keuze voor een niet-Amerikaans toestel zou de facto het einde van de Nederlandse kernwapentaak betekenen. In Duitsland speelde dit element een belangrijke rol in de politieke discussie over de vervanging van de Duitse jachtvliegtuigen. Deze Tornado's zijn net als de F-16's aan vervanging toe, maar Duitsland koos voor de Eurofighter en niet voor een Amerikaans toestel. Daarmee maakt Merkel impliciet duidelijk niet verder te willen met de Duitse kernwapentaak. In Nederland is dit aspect nauwelijks aan de orde gekomen.

Wat de discussie nog prangender maakt, is het feit dat een keuze voor de JSF het niet alleen mogelijk maakt om door te gaan met de oude nucleaire taak, maar deze zelfs uitbreidt.

Het tv-programma 'Brandpunt Reporter' meldde vorige week dat de regering in 2010 al ingestemd zou hebben met de stationering van nieuwe kernwapens, waardoor we nog eens dertig jaar langer 'veilig' kernwapens in Nederland kunnen hebben. Deze nieuwe bommen hebben een nieuwe navigatietechnologie waardoor ze veel nauwkeuriger hun doelwit kunnen raken.

Nucleaire upgrade
Mocht de Joint Strike Fighter inderdaad waarmaken wat er beloofd wordt, dan heeft dit toestel een zogenoemde stealth capaciteit, waardoor de kernwapens niet alleen nauwkeuriger zijn, maar het vervoersmiddel, de JSF, dit ook nog eens 'onder de radar' zou kunnen doen. Dit maakt dit wapen tot een beter inzetbaar wapen, waarmee de drempel om het te gebruiken significant verlaagd wordt. Hans Kristensen van de Federation of American Scientists noemt de overstap naar deze nieuwe preciezere kernwapens in combinatie met de JSF terecht een significante nucleaire upgrade van de Navo.

De Tweede Kamer is nu aan zet. Het is vrij onwaarschijnlijk dat de fractie van de PvdA tegen de JSF zal stemmen, ook al past de JSF niet bij het krijgsmachtprofiel dat de PvdA voorstaat. Maar de PvdA heeft u wel de historische kans om voor eens en voor altijd af te rekenen met de Amerikaanse kernwapens in Nederland. Zij kan aan de steun voor het aanschaffen van de JSF de voorwaarde verbinden dat deze geen kernwapentaak moet krijgen. Durft de PvdA-fractie hier geschiedenis te schrijven?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden