Stalorders bepalend

Een WK wielrennen met landenploegen is een anachronisme. Er is maar één belang dat telt: het commerciële. Al voor de mondiale titelstrijd veldrijden schikte de onbetwiste nummer één, Sven Nijs, zich gedwee in de stalorders van de Raboploeg. Op Nederlandse grond moest Richard Groenendaal winnen.

Johan Woldendorp

De Brabander leverde in zijn woonplaats een indrukwekkende prestatie. De eerste halve ronde sleurde Wim de Vos het peloton uit elkaar, daarna nam de al jaren naar een wereldtitel smachtende Groenendaal het heft in handen en bouwde een koninklijke voorsprong gestaag uit. Niemand betwistte de grootsheid van die machtsdemonstratie, maar iedereen kreeg een vieze smaak van de wijze waarop Nijs en lange tijd Van der Poel de loper voor hem uitrolden.

Heel opzichtig stuurde Nijs al in de eerste ronde de pitsstraat in om van materiaal te wisselen. Ze hebben hem verteld dat ommetje te mijden, maar hij had gedacht het tijdverlies in de daaropvolgende binnenbocht goed te kunnen maken. Een misrekening, maar vooral een slap excuus. Het ontbrak er nog aan dat hij afstapte om tegen een boom te gaan wildplassen.

Groenendaal sloeg prompt een gaatje. Nijs, Van der Poel en De Vos, die wel keurig het landsbelang diende, sloopten vakkundig de eenzame De Clercq.

Ook toen de twee Belgen overbleven in de 'achtervolging', kwam het geen seconde bij Nijs op om te trachten er een Vlaams feestje van te maken. Een trouwere meesterknecht kon Groenendaal zich niet wensen.

De Clercq, die van Nijs nog wel tweede mocht worden, huilde op het podium tranen met tuiten. De vazal voor één wedstrijd zat er in sportief opzicht niet mee dat hij moest afzien van de wereldtitel, maar verheugde zich niet echt op zijn thuiskomst. De meegekomen supporters overlaadden hem met hoon. 'Landverrader' en 'Nederlander' waren nog de vriendelijkste verwensingen die Nijs door de meer dan tienduizend Belgen naar zijn hoofd kreeg geslingerd. Voor de Vlaamse televisie oordeelde oud-crosser Herijgers hard: ,,Sven heeft zijn moeder verkocht.'' ,,Ik zit hier met een wrang gevoel'', sprak Nijs na afloop. ,,Het was vandaag moeilijk om Belg te zijn. Ik ben bang dat ik het halve land op mijn dak krijg. Ik ben zwaar ontgoocheld omdat de mensen mij misschien niet willen begrijpen. Ik weet dat ik geen fouten heb gemaakt. Als ik achter Richard aan was gaan jagen en noch hij noch ik had gewonnen, dan had ik een groot probleem gehad. Ik rijd in een goede ploeg. Ik heb aan Rabo veel te danken. Dat wil ik niet afbreken. Daarvoor weegt een WK niet zwaar genoeg.''

Twee keer eerder dit seizoen profiteerde De Clercq van animositeit in de Rabo-equipe. Manager Raas had het duo op een wijze die niet voor tweeërlei uitleg vatbaar was, duidelijk gemaakt dat hij zulk dilettantisme niet langer duldt.

Ploegleider Van Houwelingen zegt daarom de commotie rond Nijs niet te begrijpen. ,,Misschien voel ik de situatie niet goed aan omdat ik geen Belg ben, maar ik ben er niet bang voor dat Sven de shit van het halve volk over zich heen krijgt. Bovendien: Richard wint niet met veertig seconden voorsprong omdat Sven zijn benen stil houdt. Wat zich hier heeft afgespeeld wordt nu tegen ons gebruikt, terwijl iedereen blij moet zijn dat wij zoveel in het veldrijden investeren. Dat is het fijne van vandaag: de beste crossers van dit seizoen staan op de plaatsen één tot en met vier. Maar zo kijkt niemand er tegenaan.''

Nijs had het landverraad al aangekondigd. ,,Ik heb op voorhand gezegd dat ik niet achter een Nederlandse ploegmaat aan zou rijden.'' De kannibaal onder de veldrijders - Nijs won dit seizoen al negentien crosses, Groenendaal noteerde gisteren pas zege nummer zeven - redeneert dat zijn tijd nog wel komt.

Voor iemand met zijn kwaliteiten is het opmerkelijk dat hij zo gedwee naar zijn bazen luisterde. De knechtenrol was een opgelegde vriendendienst. Het kwam bepaald niet uit zijn hart, sinds Groenendaal in de media haast geen kans onbenut laat om zijn zoveel betere ploegrivaal zwart te maken. De thuisrijder kwam er gisteren ook eerlijk voor uit dat hij in de omgekeerde situatie zeker een half uur voor zijn kans had gevochten.

De wereldtitel kwam na het hopeloze seizoen 1998-'99 en ook deze, bijna tot mislukken gedoemde winter als een ontlading. ,,Het laatste jaar ben ik een klootzak geweest. Elke dag dat ik op de fiets stapte, had ik grote twijfels. Ik stond stijf van de stress.''

Zijn droomscenario leek pure fictie. Dat gevoel werd nog versterkt toen hij na drie ronden al helemaal stuk zat en geen idee had wat er (ver) achter hem gebeurde. Zijn omgeving had Groenendaal echter ingeprent te doen alsof hij helemaal geen WK reed. ,,Ik had inderdaad het gevoel dat ik op dinsdag in het bos aan het joggen was. Alleen stonden er wat meer mensen te kijken.'' Het zal daarom nooit duidelijk worden bij welk middel Groenendaal het meest gebaat was: een therapeutisch trucje of de oekaze van Raas.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden