Staat verkleint schade bankencrisis

"Het is vooral de ontwikkeling van de beurskoers van ABN Amro die bepaalt of de overheid er uiteindelijk met winst uitspringt."Beeld ANP XTRA

De overheid bouwt zijn belangen in banken langzaam af. Er ligt zelfs een stevige winst op de reddingsacties in het verschiet. 

Duizelingwekkende bedragen stak de Nederlandse overheid sinds 2008 in de redding van Fortis/ABN Amro, ING, Aegon en SNS Reaal. De overheid maakt de laatste investeringen nu te gelde. Met het sterke beursklimaat lijkt het erop dat de staat uiteindelijk aan de reddingsoperaties gaat verdienen.

Deze week verkocht de overheid weer een plukje aandelen van verzekeraar ASR op de beurs. De verkoop van 13,3 procent bracht een half miljard euro op. Eerdere verkopen van delen van ASR - ooit onderdeel van het in 2008 genationaliseerde Fortis/ABN Amro - leverden al ruim 1,5 miljard euro op.

Daarmee ziet het ernaar uit dat de redding van ASR de staat hooguit enkele honderden miljoenen euro’s gaat kosten. De nationalisatie van ASR kostte destijds 3,65 miljard euro. De overheid bezit nog 36,8 procent van de aandelen die tegen de huidige beurskoers 1,5 miljard euro waard zijn. Samen met de al behaalde opbrengst van ruim 2 miljard euro levert dit zo’n 3,5 miljard euro op. Uiteraard betaalde de overheid rente over deze investering, maar die ontving ook dividend. Per saldo is het verlies op ASR zo’n 400 miljoen als de overheid vandaag de rest op de beurs zou verkopen.

Met de beursgang van ASR vorig jaar, en die van ABN Amro in 2015, zit de staat in zijn laatste fase van het afwikkelen van de reddingsacties. Aegon en ING kregen in 2008 en 2009 miljardeninjecties, die met een forse boete zijn terugbetaald. De overheid verdiende hier 4 miljard euro op.

De hypotheekportefeuille die de staat van ING overnam, is verkocht met 1,5 miljard euro winst. Ook garandeerde de staat vanaf 2009 terugbetaling van obligaties die banken aan beleggers verkochten. De garanties zijn allang afgelopen en leverden de staat 1,5 miljard euro aan rente op.

Tekst loopt door onder afbeelding. 

SNS ReaalBeeld ANP XTRA

Beurskoers

Wat naast ASR nog rest, zijn belangen in SNS Reaal en ABN Amro. De nationalisatie van SNS Reaal kostte het ministerie van financiën in 2013 zo’n 3,9 miljard euro. De verlieslijdende verzekeraar Reaal werd verkocht voor 150 miljoen euro aan het Chinese Anbang, die wel toezegde het kapitaal flink te versterken. SNS Bank (nu Volksbank) is nog in staatshanden.

Het is vooral de ontwikkeling van de beurskoers van ABN Amro die bepaalt of de overheid er uiteindelijk met winst uitspringt. De overname van Fortis/ABN Amro kostte volgens Financiën destijds 21,6 miljard euro, terwijl de Algemene Rekenkamer het veel grotere bedrag van 28,3 miljard euro hanteert. In dat laatste bedrag zitten alle onderdelen die destijds zijn overgenomen, dus ook verzekeraar ASR. 

Sinds 2015 werd 30 procent van de aandelen ABN Amro verkocht voor 5,1 miljard euro. De resterende 70 procent levert bij de huidige beurskoersen 15 miljard euro op. Wordt gerekend met de aankoopprijs zoals Financiën die hanteert, dividenden, ontvangen en betaalde rente, dan staat de teller voor ABN Amro op 4,2 miljard euro verlies als de rest vandaag wordt verkocht.

Daarmee zit de overheid voor alle bankreddingen op 2,4 miljard euro winst. Hierin zit niet de steun aan Griekenland of de economische schade van de crisis. Financiën, dat lager uitkomt omdat het niet met actuele beurskoersen rekent, stelt dat het nooit om winst te doen was, maar dat de ingrepen noodzakelijk waren om de financiële stabiliteit te waarborgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden