Sprinkhaanachtige nervositeit in een star torso

Dans

Holland Dance Festival Nederlands Dans Theater Kylián / Goecke / León & Lightfoot ****

Als je weet wat Jirí Kyliáns met het maken van 'Heart's labyrinth' in 1984 in zijn hoofd had, komt er bij het zien van het ballet als vanzelf een brok in de keel. Naar aanleiding van de zelfmoord van een ex-danseres zag hij in de muziek van Schönberg en Webern, maar in het bijzonder de prachtige Notturno van Dvoràk, medicijn voor de ziel. Het ballet dat hij erop maakte, in de opbouw van duet/trio en kwartet, is misschien wel het persoonlijkste uit zijn oeuvre en een keerpunt in zijn oeuvre richting abstracter en filosofisch werk.

Het is een uitstekende keuze om dit veelbetekenende 'ouwetje' van dertig jaar terug naast nieuw werk van Sol León en Paul Lightfoot te programmeren. Hun werk is altijd al zeer persoonlijk geweest, maar met 'Stop-Motion' verfijnen ze hun jargon toch nét weer even verder. Thematisch komt dit werk overeen met dat van Kylián, rondom dezelfde gevoelens van vergankelijkheid - dat wat was en nooit meer terugkomt - wat met beweging wordt omarmd, bezworen en verwerkt.

Op een filmdoek is de 15-jarige dochter van het choreografenduo te zien, als een Victoriaans staatsieportret. Ze draait rond alsof de choreografen willen dat we haar van alle kanten aanschouwen. Een vrouw is het inmiddels, op weg naar volwassenheid, en dus ook op weg haar kind-zijn te verliezen. De dans die zich onder haar afspeelt, is aanvankelijk iets te gefragmenteerd, maar de losse solo's, duetten en groepsdansen vallen uiteindelijk toch op z'n plek. Pregnante beeldretoriek is handelsmerk van León/Lightfoot, soms op het randje van kitsch, maar hier houdt die zich staande; een vloer van meel - of is het as? - die zorgt voor prachtige plaatjes van stuivende dans. Het choreografenduo wordt steeds beter in het idee van dans als visueel gedicht waarin de vormgeving en muziek de jambe bepaalt en de dansers metaforen en emoties tot leven wekken.

Behalve dat het een leuke gimmick is, heeft de hartvormige vloer van popcorn in 'Hello earth' van Marco Goecke geen duidelijke functie. Misschien is het zoet-weeë geur die door de allengs platgestampte popcorn in de lucht komt te hangen, maar dit werk komt niet goed over. De nieuwe 'associate choreo- grapher', bekend van zijn werk voor Scapino Ballet Rotterdam, is duidelijk wel in z'n element bij zijn nieuwe groep van uitstekende dansers. Ze hebben Goeckes nerveus fladderende danstaal goed in het lijf zitten. 'Zijns-jeuk' is misschien nog wel het beste woord ervoor, de trillende ledematen, die sprinkhaanachtige nervositeit in een star torso, de staccato bewegingsfrases, alsof er sardonische hapjes uit de tijd zijn genomen. Niet zijn beste werk, vervelen doet het geen moment.

foto rahi rezvani

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden