Spreekbuis van conservatieve katholieken is gered door de Hoge Raad

Een Katholiek Nieuwsblad-editie uit april van dit jaar.Beeld KN

De behoudende tak van katholiek Nederland kan gerust zijn: haar stem, het Katholiek Nieuwsblad (KN), zal voorlopig niet verstommen. Het blad is vrijdag gered door de Hoge Raad. Die vindt dat het thuishoort op de goede doelenlijst van de Belastingdienst.

Wat de Raad betreft is het KN, dat wekelijks het nieuws over kerk en maatschappij becommentarieert, geen zuiver commerciële uitgave. Ze bestaat bij de gratie van 'het verkondigen van de blijde boodschap van Jezus Christus'. Dat is een ideëel doel, vindt de Raad, en dus is er sprake van een zeker maatschappelijk nut. Het vonnis geeft recht op een 'anbi-status', de gedeeltelijke belastingvrijstelling die ook geldt voor kerken en liefdadigheidsorganisaties.

Het KN kan die uitspraak goed gebruiken. Het blad zag zijn oplage de afgelopen drie jaar krimpen van 9000 tot 7000 exemplaren en verkeert al jaren in zwaar weer. De abonnementen leveren niet genoeg op om uit de kosten te komen. Dat het blad nog verschijnt is te danken aan donateurs. Zij helpen volgens het KN om de gaten in de begroting te dichten.

Hoofdredacteur Orban zocht graag de publiciteit
De afgelopen jaren kwam het Katholiek Nieuwsblad vooral in de publiciteit vanwege hoofdredacteur Mariska Orban-De Haas. Zij schoof tot haar vertrek in 2013 regelmatig aan bij talkshows en raakte een paar keer in opspraak, toen ze zich mengde in maatschappelijke debatten. In 2010 kreeg ze het aan de stok met toenmalig minister Jeanine Hennis-Plasschaert, nadat ze de minister een open brief had geschreven over abortus. Ze ging in op het feit dat Hennis een miskraam had gehad. 'Misselijkmakend', vond Hennis. Orban maakte vervolgens excuses.

Ook omstreden was de campagne die het blad lange tijd voerde tegen voormalig topambtenaar Joris Demmink. De geruchten dat Demmink jongens heeft misbruikt zijn wel degelijk waar, meent de krant. Door een Haagse of internationale samenzwering zou dat misbruik in de doofpot zijn beland. Het OM stelde eerder dit jaar dat er geen aanwijzingen zijn voor zulk misbruik.

Met de uitspraak van de Hoge Raad komt een einde aan een jarenlange juridische strijd tussen het KN en de fiscus. Die laatste besliste drie jaar geleden dat het blad geen anbi-status verdiende, omdat het abonnees commerciële tarieven rekende en niet wezenlijk verschilde van andere tijdschriften in de kiosk. Volgens de Hoge Raad klopt dat dus niet. Het Katholiek Nieuwsblad mag dan marktconforme prijzen rekenen, het draait eerder verlies dan winst, constateert de Raad.

Constructie met steunstichting was omstreden

Toen de fiscus drie jaar geleden de anbi-status introk, viel het KN terug op een creatieve constructie. Donateurs konden hun geld overmaken naar een stichting genaamd Arnulfus, die door het KN beheerd werd. Arnulfus had wel een anbi-status en fungeerde als doorgeefluik. Dat was slim, maar niet legaal, zei fiscaal jurist Yvo Burkink destijds in Trouw.

Ook over die stichting hebben het KN en de fiscus geprocedeerd, en ook in die zaak heeft de Hoge Raad zich vrijdag gebogen. Vonnis: nu het Katholiek Nieuwsblad weer een goed doel is, kan wat Arnulfus doet gewoon door de beugel.

Voormalig hoofdredacteur Mariska Orban-De Haas.Beeld Pauw
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden