Sprankelend spektakelstuk

Anna Karenina
Regie: Joe Wright Met: Keira Knightley, Jude Law, Aaron Taylor-Johnson.

¿¿¿¿

Er zijn zeker dertig verfilmingen van Tolstoj's 'Anna Karenina', de eerste al uit 1910, maar de enige film die Anna Karenina-watchers echt zal zijn bijgebleven is die van de onbekende Clarence Brown uit 1935, en dat lag aan Greta Garbo wier filmgodinnengezicht iedere scène weer theatraal uit mist, stoom en sneeuw leek op te doemen.

Die gekunsteldheid van nepsneeuw, vuurwerk, hoge bontkragen en versplinterde harten, wordt nu bewust opgezocht door de Engelse regisseur Joe Wright en scenarioschrijver Tom Stoppard ('Shakespeare in love') die zich de jetset van eind negentiende-eeuws tsaristisch Rusland voorstelden als een elkaar beloerende roddelende meute, gevangen in ongeschreven regels, paraderend op een schouwtoneel.

Wright had eerst het plan om juist een doorleefde 'Anna Karenina' te maken, wegzakkend in sneeuw, ijs en misère in Moskou en Sint-Petersburg, maar toen hij het budget niet rond kreeg gooide hij het over een andere boeg. Het drama speelt zich nu af in een oud theater, opgebouwd in de Shepperton Studio's in Londen. Zien we de hal van het huis van de Oblonski's, dan duikt bovenaan de trap, als op een hoger podium, uitgestrekt over de sofa, de blonde Kitty op die verliefd mijmert over Vronski. Heeft de door liefdesverdriet gekwelde Levin genoeg van Moskou dan schuift de wand open en wandelt hij zo de groene Russische akkers op.

De duizend pagina's tellende roman vol levendige observaties over het zieleleven van de personages is zo omgetoverd tot een artificieel kijkspel waarin decors en jurken net zo snel wisselen als de humeuren van de heldin. Met als hoogtepunt de schitterende balscène die dankzij de excentrieke choreografie van Sidi Larbi Cherkaoui, die iets Bollywood-achtigs doet met de wals, eerdere beroemde balscènes doet verbleken en deze precies de juiste euforische stemming meegeeft.

Het is een geslaagde ommezwaai van Wright, die eerder met 'Pride & Prejudice' juist wel een eigentijds aardse literatuurverfilming afleverde. Bij deze theatrale 'Anna Karenina' voor de jachtige 21ste-eeuwer gaat hij uit van voorkennis, maar toch tast je niet in het duister als je de roman niet paraat hebt. Het is meer dat de figuren hun voorgeschreven rol hebben in dit drama: gekortwiekte Anna, met allure vertolkt door Keira Knightley, die uitbreekt en verliest; onbezonnen piepjonge Vronski, die zich te weinig rekenschap geeft van de gevolgen; kille Karenin die dankzij Jude Law toch ontroert als de zich verhardende bedrogen echtgenoot.

Wright heeft anders dan andere filmmakers ook de idylle tussen de gewetensvolle Levin en de engelachtige Kitty in zijn film verwerkt, die hier, net als in de roman, als louterende spiegel dient, maar die noodgedwongen ook wat in de contouren blijft steken.

Al met al schuilt de betovering van deze 'Anna Karenina' het meest in de pracht en praal, in lust en looks, meer dan in ontroering of een nieuw inzicht in mens en gevoelens. Voor dat laatste moet je dan toch aan het boek, maar daartoe inspireert dit sprankelende spektakelstuk zeker, en tot nog een keer de film zien, alleen al vanwege het bal.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden