Sporten tegen de vijand

In een schuurtje bewaarde ze achteloos wel honderd medailles die ze in de jaren zestig had gewonnen met turnen. Ze had er nog veel meer kunnen oogsten. Maar op haar 26ste, na de Olympische Spelen van 1968, maakte de communistische macht in Tsjechoslowakije een eind aan haar loopbaan.

Vera Caslavska, die op 30 augustus overleed op haar 74ste, blonk uit in bijna alle oefeningen. Ze was een ster op de Spelen van 1960 en '64. Met haar populariteit in eigen land steunde ze het verzet tegen de communisten die in 1948 haar vaders kruidenierswinkeltje in beslag hadden genomen. In juli 1968 tekende ze het manifest 'De Tweeduizend Woorden' voor democratie. De volgende maand viel de Sovjet-Unie het land binnen om de Praagse Lente terug te draaien.

Caslavska vluchtte de bossen in waar ze bleef trainen, hangend aan boomtakken en balancerend op gevelde stammen. Op het nippertje kreeg ze toestemming om naar de Spelen in Mexico te gaan. Daar regende het weer medailles op haar. "We werkten nog harder om te winnen omdat het de ogen van de wereld op ons ongelukkige land zou richten", zei ze later.

Toen een Russin door een omstreden beslissing van de jury, haar goud afsnoepte op de evenwichtsbalk, wendde ze haar hoofd af tijdens het Sovjet-volkslied. Enkele dagen later trouwde ze in Mexico met een landgenoot, de loper Josef Odlozil, met wie ze een zoon en een dochter kreeg.

Bij terugkeer in Praag werd het sporten haar onmogelijk gemaakt. Ze werkte als schoonmaakster. In 1987 scheidde ze van haar man. Zes jaar later kreeg haar 19-jarige zoon ruzie met zijn vader en sloeg hem zo hard dat hij overleed. Caslavska raakte in een jarenlange depressie.

Na de Fluwelen Revolutie van 1989 werd ze in ere hersteld.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden