Spoedhulp en intensive care dreigen te verdwijnen uit het regionale ziekenhuis

De spoedeisende hulpafdeling in het Sint Jansdal ziekenhuis in Harderwijk. Een groot deel van de regionale ziekenhuizen dreigt zijn intensive care en spoedeisende hulpafdeling te moeten sluiten vanwege nieuwe zorgregels. Beeld anp

Als de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd vanaf 1 juli actief de nieuwe richtlijnen voor de intensive care gaat controleren, dreigt voor 40 procent van de algemene regionale ziekenhuizen sluiting van deze afdeling. Voor de afdeling spoedeisende hulp zijn de gevolgen nog groter. Van de dertig regionale ziekenhuizen voldoen er 22 niet aan het nieuwe kwaliteitskader spoedzorg.

De cijfers komen uit een doorrekening van het zorgconsultancybureau Gupta, die de Vereniging Samenwerkende Algemene Ziekenhuizen (Saz) liet uitvoeren. Die vreest grote gevolgen. Zonder ic-afdeling en spoedeisende hulp verandert een ziekenhuis al snel in een dagkliniek waar zelfs patiënten met een botbreuk of blinde darmontsteking al niet meer terecht kunnen, waarschuwt Suzanne Kruizinga. Zij is bestuurder van het regionale Wilhelmina Ziekenhuis Assen en daarnaast lid van de werkgroep acute zorg van de Saz. De intensieve en spoedeisende zorg zijn een levensader voor ziekenhuizen. Via beide afdelingen komen patiënten binnen die anders naar andere ziekenhuizen gaan.

Volgens de nieuwe kwaliteitskaders moet op de intensive care vanaf deze zomer overdag en in het weekeinde altijd een medisch specialist rondlopen. Deze zogenoemde intensivist is uitsluitend bedoeld voor de ic-afdeling en mag dus niet bijspringen op andere afdelingen.

De afdeling spoedeisende hulp krijgt te maken met een vergelijkbare eis. Zo moet op elke spoedeisende hulpafdeling altijd een arts aanwezig zijn met minimaal twee jaar ervaring. Zo moet voorkomen worden dat ziekenhuizen onervaren artsen de meest complexe zorg laten verrichten, iets waarover geregeld klachten waren. De invoering van deze eis is uitgesteld omdat de regionale ziekenhuizen en verzekeraars eerst willen weten wat dat gaat kosten. Voor de regionale ziekenhuizen in totaal miljoenen euro’s, zo laat de Saz op basis van de doorrekening weten. En dat is niet eens het grootste probleem. Er moeten ook zo’n honderd nieuwe specialisten bij, en die zijn toch al nauwelijks te vinden.

Onzinnig

De nieuwe bezettingsnormen voor een regionaal ziekenhuis zijn onzinnig, vindt Kruizinga bovendien. “De kwaliteit van zowel spoed- als intensieve zorg in regionale ziekenhuizen is goed”, zegt ze. Ze verwijst naar een onderzoek onder ruim 130.000 ic-patiënten waaruit blijkt dat de sterftecijfers op ic’s in kleine, middelgrote en grote ziekenhuizen vergelijkbaar zijn.

“Bij spoedeisende hulp denk je al snel aan reanimatie en bloederige taferelen. Maar 90 procent van acute zorg gaat over je zoon die zijn been breekt of over je moeder die longontsteking krijgt”, zegt Kruizinga. “Die mensen zijn het beste af in het ziekenhuis in de buurt, waar ze bekend zijn en waar de dossiers aanwezig zijn.”

Er is een oplossing om aan de dure investeringen en de inspectie te ontkomen: sluiten van de ic en spoedeisende hulp. “Dat kan, maar laat de bewindslieden op zorg dan maar uitleggen waarom Nederlanders in veel regio’s langer moeten reizen als zij naar het ziekenhuis moeten. Het is ook tegen de beweging in om zorg dichterbij te organiseren.”

Voorstanders van de nieuwe richtlijnen zullen zeggen dat de kwaliteit omhooggaat. “Dat ontkennen we ook niet. Maar de richtlijnen schieten op onderdelen door”, reageert Kruizinga. “En laten we even een paar zaken uit elkaar halen. Als je buikslagader is gescheurd en je moet een gecompliceerde operatie ondergaan, ben je inderdaad beter af in een gespecialiseerd ziekenhuis. Maar daar hebben we het hier niet over. Dit gaat over basiszorg, over een blinde darmontsteking. Er is geen enkel bewijs dat deze zorg in regionale ziekenhuizen niet goed genoeg is.”

Daarom wil Kruizinga dat regionale ziekenhuizen de ruimte krijgen om zelf de acute en intensieve zorg te organiseren. "Het harnas van regels die voor iedereen gelden, past ons niet."

Lees ook: Ziekenhuizen moeten flink bezuinigen, maar de ambities blijven torenhoog

De ziekenhuizen moeten met 1,5 miljard euro minder toe. Hoe realistisch is het dat de zorg ‘even goed of zelfs beter’ wordt?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden