Spanning tussen privacy en internetveiligheid is overdreven

Beeld ANP

Als Nederland aan cybercriminelen volop de mogelijkheid biedt om online in te breken en geheime gegevens te bemachtigen, moet de overheid er dan voor kiezen de privacy van burgers op te offeren? Niet volgens Mathieu Paapst, universitair docent Recht en ICT aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij stelt dat de overheid beter voor een andere aanpak kan kiezen.

Uit onderzoek van McAfee, uitgever van beveiligingssoftware, kwam Nederland naar voren als een 'paradijs' voor cybercriminelen. Door de goede internetinfrastructuur - veel internetaansluitingen, servers en hostingbedrijven - kunnen zij volgens McAfee onder andere meer gemakkelijk spam versturen en bankgegevens kraken. Bovendien zijn cybercriminelen in staat om inloggegevens, wachtwoorden en vertrouwelijke bedrijfs- en overheidsgegevens te stelen.

Politiek Den Haag reageerde bezorgd. Zo stellen VVD, SP, CDA en D66 vraagtekens bij de waarde die in het huidige rechtssysteem hecht aan privacy. Tweede Kamerlid voor D66 Kees Verhoeven erkent dat dit op gespannen voet staat met internetveiligheid. "We moeten de balans eens goed bekijken. De veiligheid van computers bij je thuis is in het geding."

Inperken privacy lost niets op
"Het web zou de traditionele politieke en economische verhoudingen overhoop halen en de weg vrij maken voor de ultieme bevrijding van de individu", analyseerde Frank de Vree vorig jaar in De Groene Amsterdammer. "Aan de einder gloorde een democratisch paradijs, waarin alle burgers werkelijk een stem zouden hebben." Hoewel er wel degelijk iets van die belofte is terechtgekomen, leidt het internet volgens hem ook tot nieuwe vormen van dwang en controle.

Dit sluit goed aan bij de waarschuwing van Mathieu Paapst. Hij vindt dat de Nederlandse overheid te gemakkelijk de privacy van de burger wil opofferen om hem tegen cybercriminaliteit te beschermen. Bovendien lost het niets op. Van de 1.5 miljoen servers in datacenters in Nederland is slechts 0,01 procent verantwoordelijk voor cyberaanvallen.

"En om die 0,01 procent aan te pakken, willen politici zulke rigoureuze maatregelen nemen dat de privacy van alle gebruikers in het geding komt. Het is alsof je de politie toestemming geeft om op elk moment van de dag in elk huis te mogen kijken. En dat zonder toestemming van de bewoner. Alleen om te kijken of de bewoner wellicht een inbreker is."

Volgens Paapst is het effectiever wanneer de overheid bij burgers en bedrijven het bewustzijn over de gevaren van internet creëert. Mensen denken dat ICT overal wel een oplossing voor biedt, maar staan minder gauw stil bij mogelijke nadelige gevolgen. Meer kennis én mankracht is daarom met name nodig bij de politie. Paapst: "Denk aan een situatie waarbij iemand aangifte doet van een handelaar op Marktplaats die zijn levering niet nakomt. Vaak weet de politie niet eens hoe ze kunnen achterhalen waar die handelaar zich bevindt."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden