Spanje aan vooravond slag om arbeidsrecht

Van onze redactie buitenland AMSTERDAM - Een algemene staking van een dag in Spanje lijkt volgende maand onafwendbaar nu de onderhandelingen tussen de regering Gonzalez en de vakbonden over een 'sociaal pact' op niets zijn uitgelopen.

De maandenlange onderhandelingen over lonen, pensioenen en hervormingen van de arbeidsmarkt werden dinsdag formeel afgebroken nadat vrijdag al duidelijk werd dat de kans op een akkoord was verkeken. De dag ervoor demonstreerden honderdduizenden vakbondsleden - een miljoen volgens de bonden - in zo'n vijftig steden tegen de regeringsplannen, evenals tegen bezuinigingen op de gezondheidszorg, uitkeringen en een verlaging van de abtenarensalarissen. Beide partijen maken zich op voor een 'informatiecampagne' voordat de slag deze maand in het parlement en volgende maand in de bedrijven losbarst.

De steen des aanstoots voor de bonden zijn de maatregelen ter versoepeling van de arbeidsmarkt die de regering wil doorvoeren. Spanje kent niet alleen de hoogste werkloosheidscijfers van de EG, maar ook de minst flexibele arbeidsmarkt en daartussen bestaat een directe relatie, zeggen de werkgevers en minister van economische zaken, Pedro Solbes. De zeer strenge procedures voor aannames, ontslagen, tijdelijk werk en stages dateren voor een deel uit het corporatistische Franco-tijdperk en staan een economisch herstel in de weg, vindt Solbes. Hij verwijt de bonden hun gevoel voor de werkelijkheid te hebben verloren door zich tegen een soepeler ontslagrecht en andere veranderingen in het arbeidsrecht te verzetten. De werkgevers gaan de regeringsplannen niet ver genoeg.

Minister Solbes en zijn collega Jose Antonio Grinan van Arbeid willen de maatregelen nu zonder sociaal pact aan het parlement voorleggen. Om de bonden al de afgebroken onderhandelingen toch tegemoet te komen maakte Grinan dinsdag 25 veranderingen bekend, maar die betroffen slechts ondergeschikte punten. Morgen bespreekt de regering het wetsontwerp en nog deze maand wil het de wet door het parlement loodsen.

Volgende week maken de socialistische UGT en de communistische CCOO de stakingsdatum bekend, waarschijnlijk in de laatste week van januari. De regerende PSOE lijkt tot dusver niet erg onder de indruk te zijn van het vakbondsdreigement. De fractie van de partij in de Cortes sprak gisteren haar steun voor de regeringsplannen uit en lijkt vastbesloten de bonden te trotseren in de wetenschap dat de vorige algemene staking vorig jaar geen groot succes werd. De bonden verwachten dit keer echter meer werknemers te kunnen mobiliseren. Omdat de PSOE in de verkiezingen in juni haar meerderheid in het parlement verloor, is de regering aangewezen op de steun van de Catalaanse CiU.

Voor premier Gonzalez is de mislukking van het akkoord met de bonden een gevoelige slag. Hij staat voor de opgave om de zwakke Spaanse concurentiepositie te verbeteren. Een omvattend sociaal akkoord om de Spaanse economie uit het moeras te trekken was een van de hoofdpunten in zijn verkiezingscampagne in juni. Nadat de druk op de peseta na de verkiezingen in juni en de daaraan voorafgaande drie devaluaties was afgenomen, zakte de Spaanse munt gisteren opnieuw na het mislukken van het sociaal overleg en de aangekonigde landelijke staking.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden