Commentaar

SP bewijst ongelijk van Gerdi Verbeet: ook doctorandus kan taal van het volk spreken

Kamervoorzitter Gerdi Verbeet. Beeld ANP
Kamervoorzitter Gerdi Verbeet.Beeld ANP

De zorgen over de steeds wijder wordende kloof tussen hoger en lager opgeleiden zijn terecht. In potentie ligt daarin een groot gevaar voor de cohesie van de samenleving.

De houding tegenover maatschappelijke ontwikkelingen, of het nu de uitbouw van Europa is, de mondialisering van de economie of de leefbaarheid van de eigen woonomgeving, hangt steeds meer samen met het niveau van de hoogst genoten opleiding.

Hoger opgeleiden zijn, zo laten tal van onderzoeken zien, optimistischer over de toekomst. Niet alleen over die van hen, maar ook die van de samenleving als geheel. Pessimisme, vooral over de ontwikkeling van de samenleving, wordt meer aangetroffen onder verhoudingsgewijs lager opgeleiden.

De hoogleraar Mark Bovens spreekt in dit verband over een gevaarlijke ontwikkeling naar een diplomademocratie. Zij die meer diploma's hebben, hebben een hogere kwaliteit van leven en ervaren vaker dat zij wel invloed kunnen uitoefenen op ontwikkelingen.

Kamervoorzitter Gerdi Verbeet vertaalde dat deze week bij een boekpresentatie naar de Tweede Kamer. Volgens haar is het noodzakelijk dat politieke partijen beter kijken naar de vraag of de kandidaten voor de Tweede Kamer tezamen een goede afspiegeling vormen van de hele Nederlandse bevolking. Volgens haar zijn er meer lager opgeleide mensen 'met een schat aan levenservaring' nodig in de Kamer.

Verbeet gaf hiermee impliciet aan dat de vertegenwoordiging van alle lagen van de bevolking nu te wensen overlaat. Maar is dat zo? Is het per se alleen een lager opgeleide die lager opgeleiden vertegenwoordigen kan? Partijen als de Socialistische Partij en de Partij voor de Vrijheid bewijzen toch dag in dag uit, dat dit niet meteen een wet van Meden en Perzen is.

Is het dan een exclusief probleem voor de traditionelere partijen? Het is een feit dat de fracties van de drie traditionele partijen vooral bevolkt worden door academici, maar dat geldt ook voor de SP. Het enkele feit dat een Kamerfractie veel doctorandussen telt, hoeft dus niet doorslaggevend te zijn.

De SP bewijst vooral iets anders. De partij is wars van een houding die politiek verengt tot de technocratische vraag wat de meest efficiënte maatregel is. Een duidelijke ideologie en een daaruit afgeleid maatschappijbeeld bepalen het politieke handelen.

Anders dan Verbeet bepleitte, ligt de oplossing voor de kloof in meer politiek handelen - en niet in een betere afspiegeling.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden