’Som kan nu genieten én presteren’

Een bijzonder sportmoment komt tot stand in een samenspel tussen verschillende personen. Trouw belicht in een serie enkele mensen die op de achtergrond opereren. Deel 2: Marco Hoogerland, mentaal begeleider van Bram Som, Europees kampioen 800 meter.

Dat Bram Som meer als ’rotzak’ in het leven is gaan staan, heeft de atleet bij herhaling gezegd. Het andere geheim achter zijn doorbraak is ’genieten van het leven’.

„Er is op voetballers vaak kritiek vanwege hun losse levenswijze”, aldus Marco Hoogerland. „Maar zij hebben op die manier wel plezier in hun sport. Wat bij atleten opvalt, is hoe serieus ze zijn. Het zijn perfectionisten die wel eens vergeten dat topsport leuk is om te doen. Ze moeten genieten van het leven, van het atleet zijn en van het prof zijn.”

„Som heeft geleerd dat genieten niet ten koste gaat van presteren. Vroeger was het ondenkbaar dat hij de avond voor een belangrijke finale met een vriendin uit eten ging. Laat staan dat hij er een glas wijn bij dronk.” In Gotenburg was het de prelude voor Europees goud.

„Atleten denken dat opsluiten in een hotel professioneel is. Dat zou de rust ten goede komen, maar er is verveling en sleur. Sommige mensen voelen zich daarbij goed omdat ze thuis ook gewend zijn te hangen. Som is een sociaal actieve persoon, dus waarom zou hij geen afleiding zoeken?”

„Het andere aspect waaraan wij hebben gewerkt is een killer zijn, een rotzak, een egoïst. Bram is een aardige, leuke, sociale jongen met een groot hardlooptalent. Op belangrijke momenten kwam dat er niet uit. Net als in het gewone leven liet hij zich op de atletiekbaan wegzetten. Hij moest zichzelf ervan overtuigen dat hij beter is dan de rest.”

„Vorig jaar kwam hij terug van een blessure en heeft hij besloten: nu moet het gebeuren. Hij wilde alle belemmeringen wegnemen. Zo is hij bij mij gekomen. Het grappige is dat alle puzzelstukjes dit jaar als een domino-effect op de goede plaats zijn gevallen.”

„Bram heeft zichzelf goed onder controle, hij zit goed in het leven. Dat hangt nauw samen met hoe hij in een wedstrijd loopt. Hij heeft snel geleerd voor zichzelf op te komen en beslissingen te nemen. Voor de EK ben ik mee geweest naar vier wedstrijden; in Gotenburg was ik bij het hele toernooi aanwezig. Dat was zijn beslissing, en een grote financiële investering.”

„Het was een zoektocht naar zichzelf. Daarbij moet je lef hebben, je durven uiten. Een mooi voorbeeld was de sokkenaffaire. (Som liep de EK met opzichtige zwarte kniekousen die het herstel van de kuitspieren zouden bevorderen, red.) Ineens had hij ze aan tijdens de warming-up en vroeg ’hoe staan ze?’. Dat had de oude Bram Som niet gedaan.”

„Hij is niet anders geworden. Ik vind hem meer zichzelf, hij is completer. De aardige, sociale mens is gebleven. Daarbij is hij scherper geworden. Hij is erachter gekomen dat hij iets betekent, hij is nu echt goed. Daarin heeft hij een enorme stap gezet.”

Hoogerland pleegt sporters met wie hij samenwerkt intensief te volgen. Zoals hij tijdens de EK met Som optrok, had hij nooit eerder gedaan. „Ik heb daarin ook geïnvesteerd. Het was een ideale mogelijkheid om in de keuken te kijken, om te ervaren hoe hoog de druk is.”

„Voor de finale klaagde hij over vermoeide benen. Die hebben de finalisten allemaal. Het is dan de kunst van een onzekerheid geen angst te maken. Je zag hem in het toernooi groeien, op de inloopbaan stal hij de show. Het was zijn wedstrijd. Geen moment heeft hij de druk als negatief ervaren.”

Hoogerland noemt zich een schakel in het proces; hij wil het succes niet claimen. „De Europese titel en het Nederlandse record zijn niet mijn prestaties. Daarin ben ik ondergeschikt. Het is het resultaat van een team, waarin bijvoorbeeld ook Ellen van Langen (olympisch kampioene 800 meter 1992, red.) met haar ervaring een grote rol heeft gespeeld.”

„Ik heb veel gesproken met trainer Honoré Hoedt. Hij moet aangeven wanneer Som in vorm is, want ook ik moet mentaal met hem pieken. Dan moet hij mentaal vrij zijn, sommigen noemen dat flow. Dan zit je in een spanningsboog die je af en toe moet durven loslaten. Dan kom je in een toestand die overeenkomt met verliefdheid. Dan stijg je boven je zelf uit, ben je beter dan je voor mogelijk had gehouden.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden