Sociale partners blijven WAO-plan trouw

DEN HAAG - Hoewel het Centraal Planbureau (CPB) gisteren zeer hard uithaalde naar de Sociaal-Economische Raad (Ser), is het WAO-advies volgens CPB-directeur F. Don nog niet verloren. ,,We hopen dat de Ser onze doorrekening van het akkoord op hoofdlijnen gaat gebruiken om de plannen nader in te vullen'', zei Don, die zelf als kroonlid bij de Ser aan tafel zit.

Maar afgemeten aan de conclusies die 'zijn' CPB trok over het pad dat de Ser heeft uitgestippeld, lijkt Don er weinig geloof in te hebben. Het Ser-akkoord voor een nieuw WAO-stelsel is een 'kwetsbaar', 'nog ingewikkelder' en 'moeilijk in te voeren' stelsel, stelt het planbureau. Het bevat te weinig financiële prikkels om mensen uit de uitkering te houden, waardoor het hoogstwaarschijnlijk leidt tot een verslechtering ten opzichte van de huidige situatie.

De vakcentrales FNV, CNV, Unie MHP en de werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB Nederland zeggen er niet aan te denken het zo moeizaam bereikte principeakkoord over de WAO nu in de prullenmand te gooien. CNV-er D. Terpstra: ,,Er is veel te veel energie in gestoken. We hebben dit voor de poorten van de hel weggesleept.''

Ze zijn allemaal wel 'geschrokken' van de 'behoorlijk negatieve' conclusies van het CPB. ,,Maar dit is wat je kunt verwachten van een doorberekening van een onuitgewerkt akkoord op hoofdlijnen'', zegt J. van den Braak van werkgeversvereniging VNO-NCW berustend.

De Ser zat ook helemaal niet op deze voortijdige doorberekening te wachten. Ze wilde eerst het plan definitief uitwerken. Ser-voorzitter Wijffels heeft de afgelopen weken tevergeefs getracht CBP-directeur Don te laten wachten met de doorberekening.

Het Centraal Planbureau heeft gekeken naar de financiële prikkels in het Ser-voorstel. Prikkels voor werknemers en werkgevers om zelf actief de instroom in de WAO te voorkomen. De straf die werkgevers nu krijgen als een van hun werknemers in de WAO raakt (de Pemba-boete) vervalt, dus dat is negatief. Daar staat tegenover dat de werkgever een zieke werknemer twee jaar lang zijn loon moet gaan doorbetalen. Dat is een prikkel om een zieke zo snel mogelijk weer aan het werk te krijgen, dus positief. Maar als werkgevers zich hiervoor gaan verzekeren, werkt het weer negatief.

Als werknemers bij ziekte in het tweede jaar een lagere uitkering krijgen, dan werkt dat positief. Maar het CPB verwacht dat vakbonden die uitkering in cao's toch weer zal ophogen. Na optellen en aftrekken van al die plussen en minnen concludeert het CPB dat het geheel hooguit neutraal is, maar waarschijnlijker negatief uitpakt.

,,Het CPB verontachtzaamd de omslag in het denken en handelen van werkgevers en werknemers, die met de maatregelen van de Ser wordt beoogd'', zegt Hans Vroon van de vakcentrale Unie MHP. ,,De gedragsverandering laat de Ser helemaal liggen'', reageert A. van Delft van MKB Nederland. ,,En daar moet juist de winst liggen.'' De Ser wil dat er een cultuuromslag komt. Niet kijken naar wat iemand niet kan, maar vooral wat voor werk hij nog wel kan. ,,Het is de kern van het WAO-vraagstuk'', vult Van den Braak van VNO-NCW aan. ,,Maar daarmee kan het CPB niet omgaan. Dat is inherent manco aan kwantitatieve doorberekeningen.'' CNV-voorzitter Terpstra: ,,Als je de cijfers het heilige der heilige laat zijn, kom je ook niet ver. Wij zien de WAO uitsluitend als sociaal probleem dat opgelost moet worden.''

Volgens de sociale partners gaat het CPB pas echt juichen als de uitkeringen worden afgeschaft of gehalveerd en de boetes voor werkgevers verdubbeld. ,,Maar wat moet je daar politiek mee?'', schampert Van Delft.

Volgens A. Jongerius, die namens de FNV in de Ser zit, heeft het CPB er zelf voor gekozen het nog niet uitgewerkte WAO-akkoord alvast door te berekenen. Ze vindt het daarom nogal raar dat het CPB concludeert dat het akkoord nog erg vaag is. ,,Dit is geen doorrekening van het Ser-advies, maar een doorrekening van de CPB-interpretatie van het advies.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden