Sociale leerkracht, kleinere klassen en lezen op vakantie verbeteren schoolprestaties

Kleuterklas. Beeld AD/Nico Schouten

Het Nederlandse onderwijssysteem werkt relatief goed, maar het kan nog beter. Dat constateert het Centraal Plan Bureau (CBP) in het onderzoek 'Kansrijk Onderwijsbeleid', waarin 160 (internationale) onderwijsmaatregelen voor leerlingen van basisscholen tot aan de universiteit onderzocht.

Door hervormingen in het onderwijs, zoals het studiehuis en de basisvorming, die enkele jaren na invoering alweer (deels) werden teruggedraaid, was het onduidelijk welke maatregelen wel en juist niet effectief zijn. Het CPB baseerden het onderzoek op wetenschappelijke experimenten om aan te tonen wat werkelijk resultaat heeft. Het onderzoek beschrijft ruim zestig maatregelen die de prestaties van kinderen kunnen verhogen, maar is geen evaluatie van het bestaande beleid.

Conclusies
Het blijkt dat leerlingen in een klas met een docent die beschikt over goede sociale vaardigheden het meeste leren. Het verbeteren van de sociale vaardigheden van leerkrachten is dus een effectieve maatregel. Docenten kunnen via coaching en feedback leren hoe ze beter met hun leerlingen kunnen omgaan.

Andere conclusies uit het onderzoek zijn dat kinderen met een leerachterstand het meeste baat hebben bij algemene maatregelen zoals kleinere klassen, lezen in de vakantie, een maand extra kleuteren voor alle kinderen of een extra week school. Ook speciaal op hen gerichte maatregelen zoals extra lessen zijn nuttig.

Verder blijkt dat leerlingen zich weliswaar optrekken aan slimmere klasgenoten, maar dat ze de beste resultaten halen in een klas met kinderen van hun niveau. Maar dat geldt alleen als er hoge eisen gesteld worden aan alle leerlingen. Bij Cito-toetsen scoren kinderen dan zo'n 10 procent beter dan leerlingen in klassen waar het niveau sterk verschilt. Een indeling van klassen naar leerprestaties kan volgens het planbureau dan ook een flinke winst opleveren.

Het CPB-onderzoek beschrijft ruim zestig maatregelen die de prestaties van kinderen kunnen verhogen. Ook komen maatregelen aan bod die niet effectief zijn of leerprestaties zelfs negatief beïnvloeden. Zo moeten leerlingen met kleine leerachterstanden bijvoorbeeld geen extra lessen aangeboden krijgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden