'Smog' zeggen in het Volkscongres: niet eerder vertoond

Peking verhoogt de uitgaven voor defensie verder en waarschuwt 'provocerende' buurlanden

PEKING - Het woord smog is sinds gisteren officieel onderdeel van het Chinese overheidsjargon. Gisteren verklaarde premier Li Keqiang in het Chinese parlement, dat voor een jaarlijkse vergadering in Peking bijeen is, de oorlog aan de milieuvervuiling. En hij noemde het S-woord. "Smog is het rode alarmsein waarmee de natuur waarschuwt tegen inefficiënte en blinde economische ontwikkeling," aldus Li.

'Smog' zeggen tegen bijna drieduizend parlementariërs in de Grote Hal van het Volk: dat is niet eerder vertoond. Het pakket maatregelen dat Li presenteerde is echter vertrouwd. Vervuilende fabrieken sluiten, duurzame economische ontwikkeling, meer groene energie gebruiken en de overcapaciteit van vervuilende industrie een halt toeroepen: afgezien van een nieuwe, niet nader uitgewerkt plan voor een eco-tax zijn deze maatregelen allemaal eerder beloofd. Het budget dat China dit jaar uittrekt om het vervuilde milieu iets schoner te krijgen is echter niet verhoogd. Dat ligt zelfs een fractie lager dan twee jaar geleden.

Wel verhoogd: het budget voor defensie steeg met 12,2 procent. Toenemende militaire uitgaven zijn al jarenlang vaste prik bij de presentatie van de Chinese begroting, nieuw echter was de waarschuwing aan het adres van 'provocerende' buurlanden: China zal reageren als het wordt uitgedaagd. De Filippijnen en vooral Japan, landen waar China mee overhoop ligt over territoriale aanspraken, werden niet met name genoemd, maar de boodschap was duidelijk.

Op economisch gebied doet China liefst hetzelfde als vorig jaar: in een tegenvallende wereldeconomie toch genoeg groei handhaven om miljoenen nieuwe banen te scheppen, en ondertussen met voorzichtige stapjes de economie hervormen. Het doel voor dit jaar is 7,5 procent groei van het Bruto Nationaal Product; vorig jaar was dat 7,7 procent. De overheidsinvesteringen, de grootste motor van de Chinese economie, nemen echter maar met 17,5 procent toe, wat de laagste groei is in twaalf jaar. Die overheidsinvesteringen zorgen wel voor snelle groei, maar de schulden drukken zwaar op plaatselijke overheden, en de investeringen in nog meer vervuilende industrie en onroerend goed waar niemand op zit te wachten, zijn niet altijd rendabel.

China hoopt dat het openstellen van voorheen potdicht voor privé-kapitaal afgesloten sectoren, zoals spoorwegen, energie en de financiele sector, de vrije markt meer ruimte geeft. "De onzichtbare hand van de markt en de zichtbare hand van de regering," moeten samen voor een evenwichtiger economische groei zorgen, aldus premier Li. Privé-ondernemers krijgen aan alle kanten ondersteuning met belastingvoordeeltjes, versimpeling van allerlei bureaucratie en er komen zelfs kleine tot middelgrote privé-banken, waar marktconform geleend kan worden.

Buiten op het Plein van de Hemelse Vrede was een onbevestigd incident dat door omstanders werd omschreven als 'vuur'; een vrouw zou zichzelf tijdens de vergadering hebben geprobeerd te verbranden. Omdat de overmacht van veiligheidstroepen die de omgeving van de parlementsvergadering altijd hermetisch afzet, omstanders dwong hun foto's en video's van het incident uit hun mobieltjes te verwijderen, zijn nadere details niet bekend.

President Xi heeft bijna alle touwtjes in handen
Dit was de eerste keer dat de nieuwe regering onder Xi Jinping verslag uitbracht. Xi heeft zich in zijn eerste jaar als president ontpopt als een leider die liefst overal zelf bovenop zit. Of het nu een werkgroep internet-veiligheid is of een commissie die zich over economische hervormingen buigt, bij elk belangrijk dossier neemt Xi de leiding.

Dit soort werkgroepen speelt een doorslaggevende rol bij het bepalen van het beleid en Xi zit er minstens vijf voor. In het openbaar profileert Xi zich als de gemoedelijke kerel, die zich quasi-spontaan onder het gewone volk begeeft in een toeristenstraatje, of een snack nuttigt in een simpel eethuis. In het Chinese politieke leven wordt echter met ontzag gefluisterd dat Xi in korte tijd wel heel veel macht naar zich toe heeft getrokken. Sinds wijlen Mao Zedong zou er geen partijleider meer zijn geweest die zoveel sleutelfuncties tegelijk in handen heeft.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden