'Smerige stukken en grappen die niet konden'

De eerste baan maakt vaak diepe indruk. Cabaretier Erik van Muiswinkel (53) begon als redacteur bij studentenblad Propria Cures. Onlangs kreeg hij de Poelifinario voor zijn solo-voorstelling 'Schettino!'

"Ik werd meteen gegrepen door Propria Cures. Het was kritisch, goed geschreven, en er stonden fantastische cartoons in. Ik was eerstejaars student Nederlands, af en toe stuurde ik ook een stukje in. Het werd altijd afgewezen. Dan kwam je in de correspondentierubriek terecht waar je een paar zinnen werd geciteerd, en vervolgens vakkundig werd afgeslacht. De redactie beet me toe: 'Een parodie op iets vervelends blijft iets vervelends'. Zulke kritiek etst zich in je kop, die vergeet je nooit meer.

Tot mijn stomme verbazing werd er in mijn tweede jaar toch een artikeltje geplaatst. Sterker nog: samen met drie andere inzenders werd ik uitgenodigd om toe te treden tot de redactie. Ze zaten kennelijk omhoog; een aantal redacteuren moesten ineens het veld ruimen - het is een ongeschreven regel dat je niet langer dan een jaar of twee aanblijft.

We maakten het hele blad: kopij leveren, pagina's indelen en koppen maken tot de boel naar Adje brengen - de man van de zetterij. Het was een baan van minstens veertig uur per week, onbetaald. Ik schreef elke week een artikel, soms een gedicht, en ik kraakte mensen af in de correspondentierubriek; heerlijk.

De andere redactieleden waren minstens tien jaar ouder. 'PC' had grote namen voortgebracht. Ineens had ik de verantwoordelijkheid om dat instituut voort te zetten. Ik moest boeken bespreken, op lezingen verschijnen, en vooral: overal een mening over hebben. In het begin deed ik dat met bravoure, maar na anderhalf jaar kreeg ik een inzinking. Wie was ik nou helemaal, om die oordelen te vellen?

Een maand of twee heb ik niets geschreven, het lukte me niet meer. Het enige wat in zo'n situatie helpt, is actie. Tóch wat doen. We gingen met de redactie op een reisje naar België, ik kreeg als opdracht om daarvan een verslagje te schrijven. Een soort re-integratieproject. Het werd een stuk van twee volle pagina's. Zie je wel, ik kon het best. Dat deed me goed, net als de hulp van de mederedacteuren. Zij sleepten me erdoorheen.

Daarna heb ik nog een half jaar met veel plezier voor PC geschreven. We maakten grappen die eigenlijk niet konden, we schreven stukken die zo smerig waren dat we bij de rechter werden aangeklaagd. Zo was er een redacteur die een hatelijk artikel had gemaakt over Hans Wiegel, vlak nadat diens eerste vrouw was overleden. Zijn motivatie was dat Wiegel zo naar was tegen bepaalde bevolkingsgroepen, dat hij Wiegel dezelfde behandeling gunde. In de storm van verontwaardiging die de redacteur na publicatie van dat stuk over zich heen kreeg, bleef hij bij dat standpunt. Daar heb ik veel van geleerd. Voor je iets de wereld in slingert, moet je goed weten waarom je dat doet. Elk artikel, elke parodie moet je voor jezelf kunnen verdedigen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden