Slalommen langs de wakken in Waterland

Gisteren was het nog heerlijk rustig schaatsen bij Ransdorp (NH). Kees de Vrij (links) en Ruben Roos trotseren de snijdende wind. ©MAARTJE GEELS Beeld
Gisteren was het nog heerlijk rustig schaatsen bij Ransdorp (NH). Kees de Vrij (links) en Ruben Roos trotseren de snijdende wind. ©MAARTJE GEELS

"Niet schrikken. IJs kraakt altijd." Kees de Vrij glijdt naar het midden van de vier meter brede sloot. Hij tilt zijn rechterbeen op en stampt een paar keer uit volle kracht met zijn schaats op het ijs. Het kraakt. Het scheurt. Het deint. Maar het houdt. "Kraken doet het ook als het twintig centimeter dik is."

Zo dik is het natuurijs in de sloot nog lang niet. Vier centimeter, weet De Vrij. "Dik genoeg." Hij zet aan, schaatst de sloot af, en dan - twee keer pootje over - rechtsaf de brede vaart op. Een eindje verderop blaast de straffe wind kleine glinsterende golfjes in een meters breed wak. De Vrij zwiert er even later vlak langs. "Hoor je dat", roept hij. "Dat prachtige jankende geluid van je schaatsen op het ijs."

Bloedje link
Niet dat De Vrij (53) zo'n roekeloze schaatser is die zichzelf en het ijs overschat. "Het is bloedje link. En het is doodeng. Vanochtend was ik hier voor het eerst. Ik ging met bibberende knieën en het hart in de keel het ijs op. Maar als je het ijs goed leest, kan er niet veel misgaan."

Met dat lezen van het ijs begon De Vrij dagen terug al. Elke dag stapte hij op zijn racefiets om Waterland te verkennen. Dat veenweidegebied - ten noordoosten van Amsterdam - wordt doorsneden door tal van sloten, vaarten en veenriviertjes. De Vrij wijst: "Ik ga altijd naar dat poeltje daar. Daar stamp ik het ijs kapot om te kijken hoe dik het is. Als het daar dik genoeg is, ga ik heel voorzichtig de sloot op. Goed kijken: waar zijn de windwakken, hoe ziet het er aan de randen uit, hoe voelt het. Vanochtend wist ik: nu kunnen we. Het is hier heerlijk schaatsen. Kijk eens om je heen. Het is van een haast mystieke schoonheid."

Zo is het. Wuivende rietkragen, grote groepen foeragerende kol- en brandganzen, een knalblauwe lucht, de stompe toren van Ransdorp, de houten huisjes van Durgerdam.

Klassieke fout
Maar, waarschuwt De Vrij, altijd op het ijs blijven letten. "De klassieke fout bij dit weer, is dat je gaat schaatsen met de wind in je rug en de zon in je gezicht. Levensgevaarlijk. Je ziet de wakken dan niet en glijdt er zo in. Bovendien nooit in je eentje gaan als het ijs nog zo dun is als nu. Als je toch in een wak glijdt, moet iemand je kunnen helpen."

Deze middag is de 20-jarige Ruben Roos zijn metgezel. "En ik heb altijd deze twee dingen bij me." Hij wijst op de ijspriem die om zijn nek hangt en haalt een lang stuk wit touw uit zijn jaszak. De priem geeft grip op het ijs, mocht hij toch door het ijs zakken, en met het touw kan zijn metgezel hem eruit trekken.

De meeste ijsbanen gaan, als het meezit, vandaag of morgen pas open. "Weet je wat zo heerlijk is", zegt De Vrij. "Het is hier nu nog heerlijk rustig, met dat dunne ijs. Over een paar dagen komen hier hordes mensen op af. Nu heb ik het nog heerlijk voor mezelf.

Straks gaan we even naar het Goudriaankanaal. Dat is nog spannender: daar moet je haast slalommen langs de wakken."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden