Situatie Oost-Oekraïne op scherp; 'militaire operatie begonnen'

Een gewapende pro-Russische demonstrant in de Oost-Oekraïense plaats Slavjansk.Beeld Reuters

In de omgeving van Donetsk zijn vanmorgen de eerste militaire operaties tegen separatisten begonnen. Dat maakte de Oekraïense interim-president Oleksandr Toertsjinov bekend via persbureau Interfax.

Het doel van de operatie is om burgers van Oekraïne te beschermen en te voorkomen dat de pogingen slagen om Oekraïne uiteen te scheuren, aldus de interim-president.

Pro-Russische opstandelingen hebben in het gebied overheidsgebouwen bezet en een 'Volksrepubliek Donetsk' uitgeroepen. Een ultimatum van de Oekraïense regering in Kiev om de panden te verlaten en de wapens in te leveren, legden ze naast zich neer.

In de regio Donetsk hebben ze onder meer gebouwen bezet in de steden Donetsk, Horlivka en Slavjansk. In de buitenwijken van Slavjansk zijn in de nacht van maandag op dinsdag al gevechten gemeld tussen pro-Russische opstandelingen en Oekraïense veiligheidsdiensten.


Presidentskandidaat aangevallen
Vanmorgen vroeg werd in de omgeving van Kiev de pro-Russische presidentskandidaat Oleh Tsarjov bij een televisiestudio in elkaar geslagen door tientallen woedende betogers. Activisten bekogelden hem met eieren, slingerden verwensingen naar zijn hoofd en vielen hem aan. Na de aanval werd via Twitter een foto van Tsarjov verspreid waarop te zien is dat hij in ieder geval een blauw oog heeft opgelopen.

Een video van de aanval op Tsarjov werd op internet verspreid, maar daarop is niet precies te zien wat er gebeurt. Zijn aanvallers zouden hebben geëist dat hij zijn kandidatuur voor het presidentschap intrekt, maar Tsarjov liet volgens zijn woordvoerder weten dat allerminst van plan te zijn. Tsarjov is lid van de voormalige regeringspartij Partij van de Regio's, waar ook voormalig president Viktor Janoekovitsj lid van was. Maandagavond werd een andere pro-Russische politicus, Michajlo Dobkin, besproeid met een groen ontsmettingsmiddel en bekogeld met bloem.

Obama en Poetin weer geen stap dichterbij over Oekraïne
Maandagavond spreken de Russische president Vladimir Poetin en Amerikaanse ambtgenoot Barack Obama voor het eerst in twee weken met elkaar om de crisis in Oekraïne te bespreken. Obama riep Poetin op pro-Russische activisten in Oost-Oekraïne een halt toe te roepen, maar Poetin houdt vol dat Rusland niets te maken heeft met de onrust bij zijn westerbuur. De afgelopen week liepen de spanningen in Oekraïne weer op. In een tiental steden hebben pro-Russische activisten overheidsgebouwen bezet. Ze eisen een referendum over meer autonomie of zelfs afscheiding van Oekraïne, zoals vorige maand op de Krim gebeurde.

Het Witte Huis liet na afloop van het gesprek weten dat Obama zich ernstig zorgen maakt over de situatie. "De president heeft zich extreem bezorgd getoond over de steun van de Russische regering voor de bewapende, pro-Russische separatisten die de regering van Oekraïne dreigen te ondermijnen en destabiliseren," aldus het Witte Huis. "De president benadrukte dat alle niet-militaire groepen in het land de wapens moeten neerleggen en riep Poetin op zijn invloed aan te wenden om deze groepen te overtuigen de bezette gebouwen te verlaten." Het Kremlin kwam met zijn eigen lezing van het overleg.

Poetin zei tegen Obama dat de berichten over Russische betrokkenheid bij de onrust in Oost-Oekraïne 'gebaseerd zijn op onbetrouwbare informatie'. Obama moet de regering in Kiev er verder van weerhouden geweld te gebruiken tegen de betogers in de oostelijke steden, aldus Poetin. Beide presidenten willen het topoverleg over de crisis, donderdag in Genève, door laten gaan. Obama plaatste hier echter wel een kanttekening bij. Een diplomatieke oplossing geniet de voorkeur, maar 'kan niet slagen in een situatie waarbij Rusland Oekraïne intimideert met zijn leger bij de grens, de gewapende provocatie in Oekraïne doorgaat en de retoriek van het Kremlin blijft escaleren', aldus het Witte Huis.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden