Sisi breidt macht uit met aanpak terreur

analyse | Moslimbroederschap is alleen uit te schakelen door harde repressie, weet de legerleider en presidentskandidaat

Stem op Abdel-Fattah el-Sisi en Egypte is 'verlost' van de Moslimbroederschap. Met deze belofte trapte de presidentskandidaat maandagavond de verkiezingscampagne af in het land met de grootste bevolking van de Arabische wereld. Sisi is ervan overtuigd dat hij zal slagen waar zijn seculiere voorgangers in de afgelopen 86 jaar faalden: de complete ontmanteling van de Moslimbroederschap.

Tijdens zijn eerste interview als presidentskandidaat schilderde hij de aanpak van de islamistische beweging af als een strijd tegen het kwaad. Volgens Sisi zijn er maar twee uitkomsten mogelijk: de 'overwinning van het volk' op de islamisten, of 'de vernietiging' van Egypte. "Het land verkeert op de rand van de afgrond. Degenen die dit niet inzien, proberen Egypte te saboteren, iets wat wij niet zullen toestaan", aldus de oud-legerchef.

De dreigementen van Sisi moeten serieus genomen worden. De ex-generaal wierp vorig jaar de islamistische president Mohamed Morsi uit het zadel nadat de moslimbroeder zijn waarschuwingen negeerde. Kort daarop gaf Sisi het leger opdracht om het vuur te openen op duizenden Morsi-aanhangers. Zij hadden zich vergist in Sisi's vastbeslotenheid, net als de 16.000 moslimbroeders die in minder dan een jaar tijd achter de tralies verdwenen.

Sisi heeft geleerd van de fouten van zijn seculiere voorganger. Onder het regime van ex-president Hosni Moebarak was de repressie jegens de Moslimbroederschap groot genoeg om tegenacties uit te lokken, maar te gering om de Moslimbroederschap uit te schakelen. De islamisten konden daardoor hun aanhang blijven uitbreiden; volgens verschillende schattingen heeft de Moslimbroederschap zo'n acht miljoen volgelingen.

Of Sisi ook de juiste lessen heeft getrokken uit het verleden, is een andere vraag. De oud-legerleider kiest voor de volledige onderwerping. Hij hoopt dat de Moslimbroederschap onder de enorme repressie zal bezwijken.

Tot nog toe lijkt zijn aanpak te werken; terwijl de onderdrukking stijgt, neemt het aantal demonstraties tegen de regering af. De vraag is alleen hoe lang hij dit kan volhouden, en vooral: tegen welke prijs?

Het risico van zijn rigoureuze aanpak is dat de samenleving verandert in een grote snelkookpan. Nu de aanhangers van de Moslimbroederschap geen mogelijkheden meer hebben om hun onvrede via legale wegen te uiten, grijpen steeds meer islamisten naar de wapens. Sinds de val van Morsi wordt het land geteisterd door bomaanslagen en ander djihadistisch geweld. Al-Kaidaleider Ayman al-Zawahiri - zelf een oud-moslimbroeder - riep onlangs Egyptenaren op om de democratie de rug toe te keren en de gewapende strijd aan te gaan met Cairo.

De terreurdreiging komt 'islamistenjager' Sisi goed uit, zo'n drie weken voor de verkiezingen. Hij beschuldigde de Moslimbroederschap er maandag opnieuw van achter tal van aanslagen te zitten. Daarnaast stuurt de beweging djihadisten over de hele wereld aan om in Egypte te vechten, aldus Sisi.

De agressiviteit waarmee de presidentskandidaat de Moslimbroederschap te lijf gaat, baart niet alleen islamisten zorgen. Veel liberalen zijn ongerust dat de ambities van Sisi verder reiken dan de ontmanteling van de Moslimbroederschap. Zij vrezen dat zijn kruistocht tegen 'terreur' dient als dekmantel om de vrijheden in te perken en alle vormen van politieke oppositie onmogelijk te maken.

Tijdens zijn eerste verkiezingsoptreden kreeg Sisi de vraag of hij kritiek zal dulden. Sisi antwoordde bevestigend. Maar, zo voegde hij daaraan toe: "Ik zal geen beledigingen accepteren."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden