Silvio Berlusconi: Ik ga links inhalen

Centrum-rechtse coalitie van ex-premier is bezig aan een flinke opmars in de peilingen

"Ik heb mijn knipperlicht aan en ga inhalen." Silvio Berlusconi zegt het zelfverzekerd: hij gaat met zijn centrum-rechtse coalitie zijn belangrijkste tegenstander voorbij en de Italiaanse verkiezingen, over twee weken, winnen. Pier Luigi Bersani, de leider van centrum-links en de gedoodverfde winnaar, reageert: "Ik kan je auto alleen met een verrekijker zien." Bersani grapt, al zal hij niet echt ontspannen zijn. In de opiniepeilingen had hij maandenlang een comfortabele voorsprong, maar nu loopt Berlusconi duidelijk in.

Bersani (61) is de leider van de Partito Democratico (PD), de grootste centrum-linkse partij in Italië. Deze partij steunde het zakenkabinet van premier Mario Monti. Monti was Berlusconi opgevolgd omdat de financiële markten en de EU-leiders geen vertrouwen meer hadden in de mediamagnaat. Met de val van Monti, afgelopen december, zag Bersani zijn kans schoon: de parlementsverkiezingen op 24 en 25 februari zou híj gaan winnen. Na drie jaar Berlusconi (vol seksschandalen en economische stagnatie) en een jaar Monti (vol bezuinigingen en belastingverhogingen) gaan de Italianen nu vast voor centrum-links, zo redeneerde Bersani.

Opiniepeilers gaven hem aanvankelijk gelijk: de kiezers verkozen de centrum-linkse coalitie van de PD en het radicalere Links, Ecologie en Vrijheid (SEL) duidelijk boven de centrum-rechtse tegenhanger van Berlusconi's PdL en de kleine Lega Nord. Maar sinds Berlusconi elke dag op televisie komt en kwistig strooit met beloftes over belastingverlagingen wordt het gat tussen de twee coalities steeds kleiner. Die van Berlusconi stijgt, die van Bersani daalt. Volgens de peilingen van bijvoorbeeld tv-station Sky Italia was het verschil op 13 januari 12 procent en is het nu nog maar 4 procent.

Sympathisanten van de PD klagen dat Bersani - een sigaar rokende, weinig charismatische man - zich te weinig laat zien en veel te vaag is over hoe hij als premier Italië uit het economische moeras denkt te halen. "De PD doet oud aan en de toon van de campagne is te bescheiden", oordeelt een voormalige campagnestrateeg.

Daarnaast verliest de PD (potentiële) kiezers vanwege het bankschandaal rondom de Monte dei Paschi di Siena. Deze grote bank blijkt met handel in derivaten ruim zevenhonderd miljoen euro verlies te hebben geleden. Topbestuurders lijken bovendien aan zelfverrijking te hebben gedaan. Er moeten miljarden staatssteun naartoe. Justitie onderzoekt de bank, die historisch nauwe banden met het linkse kamp heeft. Het schandaal schaadt de PD. Berlusconi: "De PD kan nog niet eens fatsoenlijk een bank leiden, laat staan een land."

Verontruste linkse kiezers vrezen een herhaling van 2006: toen lag de linkse Romano Prodi drie maanden voor de verkiezingen ruim voor op Silvio Berlusconi en leek die afstand niet te overbruggen, maar won centrum-links uiteindelijk net aan. Prodi kon vervolgens slechts twee jaar regeren, met een piepkleine parlementaire meerderheid. Als Bersani nu nipt wint, kunnen naast Berlusconi ook de nieuwe partijen van Mario Monti (goed voor zo'n 14 procent van de stemmen) en die van cabaretier Beppe Grillo (circa 16 procent) het regeren flink compliceren.

Gisteren was de laatste dag dat opiniepeilingen mochten worden gepubliceerd. Een aantal peilers stelt de linkse kiezers gerust: het zou voor centrum-rechts bijna onmogelijk zijn om in de resterende twee weken de achterstand te overbruggen. Peiler Nicola Piepoli: "De Italianen hebben hun beslissing inmiddels genomen. Berlusconi heeft alles uit de kast gehaald, maar Bersani ligt voor en daar blijft hij." Sommige collega's van Piepoli zijn minder stellig; zij wijzen op de vele kiezers die nog zweven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden